​Nadnercza – hormony nadnerczy, choroby, badania

Nadnercze (gruczoł nadnerczowy) to parzysty, niewielki gruczoł umiejscowiony zaotrzewnowo w górnych obszarach nerek, składający się z części korowej i rdzeniowej, pełniących odmienne funkcje. Hormony nadnerczy to m.in. kortyzol i aldosteron.

Nadnercze (gruczoł nadnerczowy) to parzysty, niewielki gruczoł umiejscowiony zaotrzewnowo w górnych obszarach nerek, składający się z części korowej i rdzeniowej, pełniących odmienne funkcje. Hormony nadnerczy to m.in. kortyzol i aldosteron.

Zadaniem układu hormonalnego jest kontrolowanie wszystkich funkcji fizjologicznych organizmu – jednym z elementów tego układu są nadnercza – gruczoły pełniące funkcję regulacyjną gospodarki wodno-elektrolitowej oraz odpowiedzialne za metabolizm.


Nadnercza – budowa

Nadnercza to parzyste gruczoły, które – jak wskazuje nazwa – znajdują się nad nerkami, w przestrzeni zaotrzewnowej. Nadnercza zbudowane są z rdzenia i kory. Gruczoł nadnerczowy waży ok. 10-18 gramów.


Hormony nadnerczy – funkcje

W części korowej nadnerczy produkowane są hormony płciowe, glikokortykoidy, mineralokortykoidy. W rdzeniu nadnerczy powstają katecholaminy (adrenalina, noradrenalina, dopamina).


  • hormony sterydowe nadnerczy (m.in. kortyzol i aldosteron) – ich zadaniem jest utrzymywanie równowagi wodno-mineralnej organizmu (aldosteron) oraz pomoc w sytuacji długotrwałego stresu poprzez zwiększenie stężenia glukozy we krwi.
  • hormony rdzenia nadnerczy – to przede wszystkim adrenalina i noradrenalina, które pobudzają organizm, rozszerzają naczynia krwionośne i źrenice, podwyższają ciśnienie i zwiększają tempo oddechu.


Nadnercza – objawy chorób i zaburzeń hormonalnych

Zaburzenia hormonalne w nadnerczach najczęściej dają niecharakterystyczne objawy, takie jak nadciśnienie tętnicze (typu napadowego), ból głowy, zaburzenia koncentracji, nerwowość, kołatanie serca.


Choroby nadnerczy

  • choroba Addisona – pierwotna niedoczynność nadnerczy
  • zespół Cushinga – nadczynność kory nadnerczy
  • choroba Cushinga – nadczynność kory nadnerczy
  • guzy chromochłonne – nadczynność rdzenia nadnerczy
  • hiperaldosteronizm – nadczynność kory nadnerczy, wzmożone wytwarzanie aldosteronu


Czytaj też: Hormony podwzgórza i przysadki mózgowej

Autor: jot