Nadmierna potliwość głowy, twarzy, dłoni, pach. Przyczyny nadpotliwości

Nadpotliwość (hiperhydroza), czyli nadmierne wydzielanie potu, to nie tylko problem kosmetyczny, ale też medyczny. Problem z nadmiernym poceniem się dotyka 1-2 proc. Polaków. Jakie są przyczyny nadmiernej potliwości? Jak leczyć tę dolegliwość?

Nadpotliwość (hiperhydroza), czyli nadmierne wydzielanie potu, to nie tylko problem kosmetyczny, ale też medyczny. Problem z nadmiernym poceniem się dotyka 1-2 proc. Polaków. Jakie są przyczyny nadmiernej potliwości? Jak leczyć tę dolegliwość?

Pot jest niezbędny do życia - podstawowym zadaniem gruczołów potowych, a mamy ich na ciele od 2 do 4 mln, jest regulacja ciepłoty ciała. Gdybyśmy się nie pocili, umarlibyśmy z powodu przegrzania, a toksyny powstające w wyniku przemiany materii pozostałyby w naszym organizmie. Zdrowy człowiek wytwarza kilkaset mililitrów potu na dobę. W 99 proc. składa się on z wody, reszta to głównie mocznik, węglowodany i związki mineralne. Skład potu zależy od diety, hormonów i klimatu, w którym żyjemy.


Nadmierna potliwość stóp, pach, dłoni, głowy

Nadmierna potliwość może występować na całym ciele, jak i w wybranych miejscach. Częstymi problemami jest nadpotliwość głowy, pod pachami, na dłoniach lub stopach.


  • Nadmierna potliwość typu pierwotnego – nie jest związana ze stanem chorobowym, nie wynika z choroby;
  • Nadmierna potliwość typu wtórnego – przyczyną tego typu nadpotliwości jest choroba.


Jakie są przyczyny nadmiernej potliwości?

Nadpotliwość może towarzyszyć: menopauzie, ciąży, chorobom tarczycy, cukrzycy, alkoholizmowi, chorobom infekcyjnym, chorobie Parkinsona, reumatoidalnemu zapaleniu stawów, udarowi, niewydolności serca, niektórym postaciom nowotworu. Obfite pocenie się bywa też następstwem przyjmowania niektórych leków.


Przyczyny nadpotliwości:

  • choroby układu nerwowego
  • choroby endokrynologiczne (cukrzyca, nadczynność tarczycy)
  • niektóre nowotwory (białaczka, chłoniak)
  • spożywanie ostrych potraw
  • obturacyjny bezdech senny (nadmierna potliwość w nocy)



U niektórych osób system termoregulacji zawodzi i wydzielają nawet kilka litrów potu dziennie. To nadpotliwość. Jako że pocenie się jest ściśle związane z gospodarką hormonalną i czynnością układu nerwowego, może być związane z zaburzeniami w funkcjonowaniu tych obszarów. Stąd też takie zaburzenia endokrynne jak nadczynność tarczycy, cukrzyca czy hipoglikemia mogą być przyczyną pojawienia się nadmiernej potliwości. Związek nadpotliwości z układem nerwowym sprawia natomiast, że jej występowanie jest silnie związane z emocjami i stresem.


Czytaj też: Gdy pot to kłopot


Nadmierna potliwość u dzieci – przyczyny

Uogólniona nadmierna potliwość u dzieci to również często występujący problem, który – tak jak w przypadku dorosłych – może mieć różne podłoże. W czasie wizyty lekarz przeprowadzi szczegółowy wywiad lekarski i oceni, czy konieczna jest dalsza diagnostyka. Najczęściej dodatkowo wykonuje się takie badania, jak:



Nadmierna potliwość – skutki

Nadmierne pocenie się może być przyczyną unikania kontaktów towarzyskich. Zwykłe podanie mokrej dłoni jest źródłem frustracji. Wiecznie wilgotne i nieprzyjemnie pachnące stopy też. W skrajnych przypadkach cierpiący z powodu nadpotliwości muszą kilka razy dziennie zmieniać ubranie. To sprawia, że izolują się od środowiska, nie są w stanie stworzyć bliskich związków. Potrzebna jest im pomoc nie tylko medyczna, ale i psychologiczna.


nadmierne pocenie pod pachamiNadmierna potliwość może występować na całym ciele, jak i w wybranych miejscach. Częstymi problemami jest nadpotliwość głowy, pod pachami, na dłoniach lub stopach / Pixabay


Jak sobie radzić z nadpotliwością?

Składniki potu bardzo szybko rozkładają się i wydzielają nieprzyjemny zapach. Może go jeszcze wzmagać któryś ze składników pożywienia, np. czosnek, cebula czy szparagi. Rozłożone składniki potu są pożywką dla bakterii i grzybów, co może grozić powstaniem ognisk chorobowych. W domowych warunkach cierpiący z powodu nieprzyjemnego zapachu potu muszą przestrzegać rygorystycznych zasad higieny. Niektórym pomagają kąpiele w korze dębu, szałwii czy rumianku. Z przykrym zapachem pomogą walczyć także zwykłe antyperspiranty, ale nie rozwiążą one problemu nadpotliwości.


Nadmierna potliwość – leczenie

Jako że przyczyną nadpotliwości mogą być różne schorzenia, trzeba najpierw zdiagnozować problem u specjalisty i zacząć się leczyć.


Leczenie nadpotliwości ma na celu blokowanie czynności gruczołów potowych. Bywa, że lekarze sięgają po farmakoterapię, przepisując leki cholinergiczne, które redukują nadmierne pocenie. Innym sposobem jest jonoforeza. Polega ona na wprowadzaniu jonów do tkanek za pomocą pola elektrycznego. Coraz częściej w leczeniu tej dolegliwości wykorzystywana jest laseroterapia, a także botoks. Najbardziej radykalnym sposobem jest sympatektomia, czyli operacyjne przecięcie nerwów zaopatrujących gruczoły potowe.


Domowe i apteczne sposoby na nadmierną potliwość

W aptekach jest wiele produktów dostępnych bez recepty, które warto wypróbować, zanim poddamy się leczeniu, np. operacyjnemu. Są to antyperspiranty przeznaczone dla określonych części ciała: stóp, pach czy dłoni. Produkty te działają w przewodach wyprowadzających gruczołów potowych, blokując wydzielanie potu. Najczęściej zawierają one chlorek, chlorowodorek lub siarczan glinu, sole cyrkonu, urotropinę. Początkowo należy używać ich co 1-2 dni, a z czasem rzadziej, aż do ustąpienia dolegliwości. Ponadto można wypróbować tabletki przeciw poceniu się, które zawierają naturalne wyciągi z szałwii, ziela skrzypu, ziela pokrzywy i ziela melisy.


Czytaj też: Sposoby na nadmierną potliwość

Autor: jot / ​Maria Ziemiańska