Mechanizm prawie doskonały

Kręgosłup byłby idealny, doskonały bez „prawie", gdyby nie jeden szczegół: często nie domaga. Oczywiście, to nasza wina: nie dbamy o niego, i choć powinniśmy, bo on wymaga takiej atencji, nie myślimy o nim codziennie.

Ale od początku. Czym jest kręgosłup? Najprościej rzecz ujmując główną osią i podporą naszego szkieletu. A jak sobie ten kręgosłup możemy wyobrazić? Jako wieloelementową tubę, rurkę czy też tuleję, przez którą nieprzerwanie przebiega coś jeszcze, coś przypominającego gruby sznur. Ten „sznur" to rdzeń kręgowy. Zadaniem kręgosłupa jest więc ochrona rdzenia kręgowego oraz podpora ciała, a pośrednio - spełnianie funkcji przyczepów dla rąk i nóg.


Kręgosłup składa się z...

Podstawowe elementy składające się na kręgosłup nazywamy kręgami. Każdy z kręgów jest osobną kością, składającą się z trzonu, łuku oraz siedmiu wyrostków. Jeśli wyobrazimy sobie kręgosłup jako rurę, to kręgi możemy sobie wyobrazić jako nałożone jeden na drugi pierścienie, przez otwory których biegnie wspomniany już nieprzerwany rdzeń.
No dobrze, ale ile jest tych kręgów? Człowiek ma ich do 33 do 34 kręgów, a w tym:


• 7 kręgów szyjnych (pierwszy to dźwigacz lub atlas, drugi - kręg obrotowy; oba połączone są z czaszką i umożliwiają ruchy głowy)
• 12 kręgów piersiowych
• 5 kręgów lędźwiowych
• 5 kręgów krzyżowych, które w fazie rozwoju płodowego łączą się w jedną kość krzyżową
• i od 4 do 5 kręgów ogonowych


Kręgi poszczególnych odcinków kręgosłupa różnią się od siebie budową i wielkością. Przykłady? Proszę bardzo: weźmy choćby takie kręgi lędźwiowe i kręgi piersiowe. Te pierwsze mają większe trzony kręgów niż te drugie oraz wydłużone do tyłu wyrostki kolczyste, które skutecznie utrudniają skręcanie kręgosłupa w obszarze lędźwiowym. Ale na tym nie koniec.


Gdy coś ciągnie w nodze...

Pomiędzy trzonami kolejnych kręgów występują krążki międzykręgowe, zwane dyskami. Ich podstawową funkcją jest amortyzowanie wstrząsów i zapewnienie ruchomości sąsiadującym kręgom. Razem tworzą one tzw. segment ruchowy kręgosłupa (przestrzeń pomiędzy trzonami a łukami kręgowymi kolejnych kręgów tworzy kanał kręgowy, który chroni rdzeń kręgowy). I zdarza się, niestety, że krążki te się wysuwają. Co w takiej sytuacji się dzieje?

Wysunięcie się krążka, popularnie nazywane dyskopatią, jest bolesne i świadczyć może o tym, że mamy do czynienia z pierwszym etapem choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa. Niezbędna jest więc wizyta u lekarza. Podobnie jak w przypadku urazów czy innych chorób kręgosłupa. Najczęstszymi schorzeniami kręgosłupa są: protruzja dyskowa, rwa kulszowa, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa i skrzywienia kręgosłupa oraz wspomniana dyskopatia.


Jak epidemia

Na bóle krzyża, pleców ludzie cierpieli zawsze, ale nigdy tak często jak teraz. Z danych lekarzy wynika bowiem, że problemy z kręgosłupem ma aż ponad 80 procent Polaków, w tym sporą grupę stanowią dzieci w wieku szkolnym. Dlaczego tak się dzieje? Odpowiedź jest prosta: warunki nauki i pracy, czyli wielogodzinne siedzenie w ławce bądź przed komputerem oraz nasz tryb i tempo życia sprawiają, że coraz mniej się ruszamy (kto dzisiaj mając samochód zrezygnuje z niego chociażby na rzecz roweru?). A brak ruchu to słabe mięśnie; słabe mięśnie to kręgosłup bez podtrzymującego go „gorsetu". Jednym słowem, nie myślimy o naszym kręgosłupie codziennie, choć powinniśmy. Nie gimnastykujemy się, nie ćwiczymy i nie pomagamy mu, wykonując codzienne czynności. Weźmy takie zwykłe siedzenie na krześle...

Siedząc na krześle, często się garbimy, a to może prowadzić do powstawania skrzywień kręgosłupa. Poza tym źle nosimy zakupy, bo zazwyczaj trzymamy je w jednej ręce, choć powinniśmy ciężar równomiernie rozłożyć na obie; podnosimy z podłogi coś ciężkiego na wyprostowanych nogach, choć powinniśmy kucnąć, wolimy targać ciężką walizkę, zamiast zarzucić na plecy plecak, nie pamiętamy o tym, że... I długo by jeszcze wymieniać. Rada? Jeśli nie chcemy mieć problemów z kręgosłupem, zacznijmy o nim myśleć już dziś.

Autor: Joanna Grzegorzewska

Komentarze