​Leki na wątrobę: tabletki, leki bez recepty, na receptę. Jak działają?

Objawy problemów z wątrobą to m.in. ciągła niestrawność, osłabienie, wzdęcia i uczucie ciężaru w nadbrzuszu, gorsza tolerancja wysiłku, bezsenność. Co mają w składzie i jak działają leki i suplementy wspomagające zdrowie wątroby?

Objawy problemów z wątrobą to m.in. ciągła niestrawność, osłabienie, wzdęcia i uczucie ciężaru w nadbrzuszu, gorsza tolerancja wysiłku, bezsenność. Co mają w składzie i jak działają leki i suplementy wspomagające zdrowie wątroby?

Na korytarzu w przychodni, na forach internetowych i w telewizyjnych reklamach. O preparatach na wątrobę mówi się wiele. I nic dziwnego, robimy naprawdę dużo, by utrudnić jej pracę: pijemy alkohol, jemy tłusto, a później szukamy ratunku w aptece.


Wątroba – funkcje

Wątroba jest największym gruczołem w ludzkim organizmie. W jej wnętrzu znajdują się tysiące komórek zwanych hepatocytami. To one stanowią jej podstawowy budulec i to dzięki nim wątroba może tak ciężko pracować: wytwarza heparynę i żółć (która emulguje tłuszcze), produkuje i magazynuje enzymy, syntetyzuje cholesterol i trójglicerydy, przekształca puryny w kwas moczowy, a toksyny (np. alkohol i inne używki, leki) neutralizuje, węglowodany przekształca w łatwo przyswajalną dla organizmu glukozę, a jej nadmiar w glikogen lub w tłuszcze (w tłuszcze metabolizuje też aminokwasy), magazynuje żelazo i witaminy A, D, E oraz... długo by jeszcze wymieniać. Najważniejsze jest to, że pracę wątroby można wspomóc.


Czytaj też: Choroby wątroby - objawy


Leki na wątrobę – od herbatek po tabletki

By wesprzeć prawidłową pracę wątroby, warto sięgnąć po suplementy diety na wątrobę, czyli preparaty ziołowe na wątrobę dostępne bez recepty. Dostępne w tej kategorii tabletki, kapsułki, herbatki, granulaty stymulują regenerację wątroby, wzbogacając codzienną dietę w składniki gwarantujące właściwe funkcjonowanie całego układu pokarmowego. Dodatkowo preparaty takie wykazują działanie detoksykacyjne – pomagają eliminować z organizmu niebezpieczne toksyny (w rezultacie organizm jest oczyszczony, a wątroba odciążona).


Oczywiście może się zdarzyć, że „dorobimy się” wątroby wymagającej poważnego leczenia. W takich sytuacjach lekarze najczęściej zalecają odstawienie alkoholu czy wysokokalorycznych, tłustych produktów spożywczych, których wątroba najbardziej nie lubi, i to zazwyczaj wystarcza (wątroba ma przecież znakomite zdolności regeneracyjne), a jeśli nie – przepisuje się, podobnie jak w działaniach profilaktycznych – preparaty ziołowe oraz leki na receptę.


Jak działają leki na wątrobę?

Ogólnie rzecz biorąc, dostępne na polskim rynku preparaty wspomagające pracę wątroby usprawniają trawienie. Działają żółciopędnie i zmniejszają dolegliwości trawienne takie jak nudności, zaparcia, wzdęcia czy bóle brzucha. Mogą też przeciwdziałać włóknieniu wątroby i mieć właściwości hepatoochronne.


Przeciwdziałanie włóknieniu wątroby następuje, gdy zmniejsza się namnażanie tzw. komórek gwiaździstych w wątrobie. Komórki te – gdy tylko przekształcą się w tzw. miofibroblasty – powodują odkładanie się kolagenu i innych włóknistych związków białkowych inicjujących stan marskości wątroby.


Działanie hepatoochronne miąższu wątrobowego następuje wskutek bodźcowego zwiększenia aktywności polimerazy RNA, która wzmaga biosyntezę związków białkowych w uszkodzonych hepatocytach, a to oznacza podwyższenie zdolności odtruwania enzymów wątrobowych.


Sylimaryna – jak działa na wątrobę?

Często słyszymy, że jedną z najlepszych substancji dla naszej wątroby jest sylimaryna. Brzmi poważnie i naukowo? I dobrze, bo to chyba jedna z lepiej przebadanych substancji czynnych na świecie. Z pozytywnymi – w kontekście wątroby – wynikami.


Wnioski z badań prowadzonych od ponad 20 lat są bowiem jednoznaczne: sylimaryna ma właściwości antyutleniające (antyoksydacyjne), przeciwzapalne, odtruwające, hepatoochronne i hamujące proces włóknienia wątroby. A czym ta sylimaryna tak dokładnie jest? To kompleks pięciu związków wydzielonych z jednej rośliny – ziela ostropestu plamistego.


wątroba - ból brzuchaKolka wątrobowa (inaczej kolka żółciowa) charakteryzuje się silnym bólem po prawej stronie – pod żebrem / Adobe Stock


Na wątrobę: ziele ostropestu

Ostropest plamisty ma wyjątkowo długą historię ziołoleczniczą: pierwszą wzmiankę o nim znajdziemy już w dziele greckiego filozofa Teofrasta z Eresos (322-287 p.n.e.), później wymieniany jest jako roślina lecznicza w dziełach starożytnych i średniowiecznych lekarzy. Rok 1949 jest początkiem sporządzania wyciągów aptecznych, natomiast aktywne związki z ostropestu na skalę przemysłową zostały wyizolowane i wprowadzone do lecznictwa w 1969 roku. A jaka jest współczesna wiedza na temat prozdrowotnego działania ostropestu? Wiadomo, że ostropest chroni wątrobę przed nadmiarem agresywnych rodników tlenowych i ma zdolności regenerowania uszkodzonych hepatocytów wątrobowych, poza tym mówi się o jego działaniu hepatoochronnym i odtruwającym.


Ostropest w postaci kompleksowych wyciągów jest stosowany m.in. przy żółtaczce, zastoju żółci, w zapaleniu wątroby, w początkach martwicy i marskości, w uszkodzeniu wątrobowych naczyń krwionośnych, w tłuszczowym zwyrodnieniu wątroby, a także w trakcie rekonwalescencji po zabiegach chirurgicznych polegających na przywróceniu drożności dróg żółciowych oraz po przebytej żółtaczce zakaźnej.


Czytaj też: Niebezpieczne stłuszczenie wątroby


Ostropest – regeneracja miąższu wątroby

Dlaczego wątroba traci cudowną zdolność do regeneracji własnych tkanek? Przez nadmiar związków toksycznych, które tę zdolność hamują. Jak w takiej sytuacji działa ostropest? Stymuluje metaboliczne procesy wewnątrzkomórkowe i kieruje je ku syntezie makrocząsteczkowych białek, które są hepatocytom wątrobowym niezbędne do wyrównania niedoboru enzymów i strukturalnych protein. Następuje wówczas normalizacja pracy komórek wątroby i ochrona sprawności ich błon komórkowych, a także przyspieszenie podziałów komórkowych i tym samym regeneracja miąższu wątroby.


Czarna rzodkiew na wątrobę

Lekiem nie mniej powszechnym co sylimaryna jest wyciąg z czarnej rzodkwi. Ma działanie żółciopędne oraz żółciotwórcze. Systematycznie stosowany działa ochronnie na miąższ wątroby, reguluje perystaltykę jelit i przyspiesza usuwanie szkodliwych substancji wraz z żółcią.


Na wątrobę: kurkuma, czyli ostryż długi

Wyciąg z kłącza kurkumy, czyli ostryża długiego, występuje jako samodzielny składnik suplementów diety oraz jako dodatek. I nic dziwnego, kurkuma wspomaga trawienie oraz prawidłowe funkcjonowanie wątroby. Chroni przed akumulacją tłuszczów i ułatwia ich usuwanie z wątroby.


Jest pomocna w zmniejszeniu stresu oksydacyjnego, a dodatkowo wspiera utrzymanie zdrowych stawów i kości. Naukowcy z uniwersytetu Srinakharinwirot w Bangkoku udowodnili dodatkowo, że kurkuma, a dokładniej otrzymywana w wyniku ekstrakcji kłączy ostryżu długiego kurkumina, ma właściwości regeneracyjne (komórki wątroby regenerują się pod wpływem obecnych w kurkuminie polifenoli).


Karczoch i soja na wątrobę

Skoncentrowany wyciąg z karczocha i fosfolipidy z nasion soi to kolejne „mocne” składniki preparatów ochraniających wątrobę: składniki, które – podobnie jak kurkuma – mogą występować samodzielnie (i tak jest najczęściej) lub jako jedne z kilku.


Wyciąg z karczocha wspomaga pracę wątroby i układu trawiennego oraz usuwanie toksyn z organizmu. Dodatkowo wpływa na utrzymanie prawidłowego poziomu lipidów we krwi. Cynaryna zawarta w standaryzowanym wyciągu z karczocha usprawnia trawienie (wytwarzanie żółci) oraz zwiększa wydalanie cholesterolu z organizmu. Dzięki temu wpływa pozytywnie na funkcjonowanie wątroby, jelit i układu krążenia, w szczególności w przypadku ciężkostrawnej diety. Wyciąg z karczocha ułatwia również usuwanie toksyn i zbędnych produktów przemiany materii z organizmu.


Fosfolipidy z nasion soi hamują procesy włóknienia w wątrobie, a zatem zmniejszają ryzyko marskości tego narządu. Zwiększają rozpuszczalność cholesterolu w żółci, dzięki czemu jest on łatwiej eliminowany z organizmu. Dzięki normalizacji stężenia cholesterolu mają korzystne działanie przeciwmiażdżycowe, uczestniczą w trawieniu tłuszczów i wchłanianiu rozpuszczonych w nich witamin, zmniejszają lepkość płytek krwi, dzięki czemu poprawiają przepływ krwi w naczyniach krwionośnych.


Naturalne środki i zioła na wątrobę

Preparaty na wątrobę to też wieloskładnikowe kompozycje w formie tabletek, granulatów, syropów lub herbatek. Pomagają w prawidłowym funkcjonowaniu wątroby, usprawniają trawienie, pomagają w utrzymaniu prawidłowego poziomu cholesterolu we krwi. W skład takich mieszanek najczęściej wchodzą:


  • cholina – jest składnikiem fosfolipidów budujących błonę komórkową każdej żywej komórki, pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu wątroby;
  • wyciąg z korzenia cykorii – wspomaga trawienie i pomaga w utrzymaniu zdrowej wątroby;
  • wyciąg z zielonej herbaty – wspiera utrzymanie prawidłowego poziomu cholesterolu we krwi;
  • mniszek lekarski – to co prawda powszechnie występujący chwast, ale chwast o właściwościach antyoksydacyjnych, hamujących powstawanie wolnych rodników, oraz odtruwających i zwiększających wydzielanie żółci w wątrobie;
  • pieprz – wyciąg z czarnego pieprzu wspomaga pracę wątroby oraz układu pokarmowego, wspiera wchłanianie składników odżywczych i ochronę antyoksydacyjną organizmu;
  • mięta – wpływa korzystnie na trawienie.



KOMPENDIUM WIEDZY O WZW:

WZW typu A – szczepienie, objawy, przyczyny

WZW typu B – objawy i szczepienie

WZW typu C – objawy, leczenie, szczepienie

WZW typu D – objawy i szczepienie

WZW typu E – czy występuje w Polsce?


Zero alkoholu

Podczas stosowania preparatów wspomagających pracę wątroby nie należy narażać organizmu na działanie substancji toksycznych dla wątroby. Oznacza to, że w trakcie terapii nie powinniśmy spożywać alkoholu. Jeśli będziemy to robić, zażywanie leków na wątrobę będzie bezsensowne, ponieważ nie zadziałają tak, jak powinny.



Autor: Joanna Grzegorzewska / jot