Gen szkliwa zębów

Gen, który pobudza wytwarzanie szkliwa zębów może w przyszłości uwolnić nas od próchnicy.

Ludzie nie regenerują uszkodzonego szkliwa zębów, ponieważ wytwarzające je komórki, zwane ameloblastami, zaprzestają działania, gdy tylko szkliwo pokryje dojrzały ząb. Dlatego też niewłaściwa dieta czy niedostateczna dbałości o zęby pozwalają bakteriom na dokonywanie głęboko sięgających zniszczeń.

Zespół Jamesa O'Sullivana z University of Manchester przeanalizował genomy dziewięciu osób z rodziny, w której występowała wada genetyczna, zwana amelogensis imperfecta (AI) - u czterech wystąpiły jej objawy. Dotknięte AI osoby mają małe zęby o nieprawidłowo ukształtowanej powierzchni, z przebarwieniami. Zarówno zęby mleczne, jak i stałe są podatne na uszkodzenia i przedwcześnie wypadają.

Dzięki porównaniu DNA osób z dotkniętej wadą rodziny oraz 952 niespokrewnionych z nimi osób udało się znaleźć odpowiedzialny za chorobę zmutowany gen FAM20A. Osoby z objawami AI miały jego dwie kopie, bezobjawowi nosiciele z tej samej rodziny - po jednej, zaś u osób niespokrewnionych mutacji nie znaleziono.

Podczas badań na myszach potwierdzono szczególnie wysoką aktywność genu FAM20A w rozwijających się zębach, a zwłaszcza ich aktywnych ameloblastach. Naukowcy przypuszczają, że wytwarzane pod wpływem genu białko mogłoby pobudzić ameloblasty do wznowienia aktywności, co pozwoliłoby na naturalną naprawę ubytków w szkliwie.

Autor: Świat Zdrowia, PAP