Gdy seks boli. Co to jest dyspareunia?

Zdarza się, że podczas współżycia kobieta odczuwa ból. Czasami delikatny, czasami tak silny, że konieczne jest przerwanie stosunku. Co może być przyczyną bólu podczas seksu? Z dr Karoliną Waleśkiewicz-Ogórek, ginekologiem z Kliniki Leczenia Niepłodności Invicta we Wrocławiu, rozmawia Joanna Grzegorzewska

Co to jest dyspareunia?

dr Karolina Waleśkiewicz-Ogórek: To dysfunkcja seksualna, dla której charakterystyczny jest ból odczuwany podczas stosunku seksualnego. Symptomy mogą pojawiać się również przed i po stosunku. Każda pacjentka może odczuwać to inaczej. Zazwyczaj dolegliwości bólowe pojawiają się już na początku prób penetracji, uniemożliwiając odbycie stosunku, a czasem dopiero podczas głębokiej penetracji. Jest to bardzo zróżnicowane.


Czyli dość intymna przypadłość, ale czy wstydliwa?

Coraz więcej pacjentek otwarcie mówi o tej dolegliwości i nie wstydzi się zgłosić z tym problemem do ginekologa.


A panowie? Problem ten może pojawić się też u nich?

Oczywiście. Jednak panowie nadal są bardziej powściągliwi w tych sprawach. Bardziej się wstydzą i nie mają odwagi przyznać, że dotyczy ich problem natury seksualnej. Najczęstszą przyczyną są zmiany zapalne i infekcyjne – wtedy na wizytę warto umówić się do wenerologa czy urologa. Jeśli problem jest natury emocjonalnej czy psychicznej, warto zasięgnąć opinii seksuologa.


Wróćmy do pań. Jak szybko odczuwająca ból podczas stosunku kobieta powinna trafić do gabinetu?

Wszystko „zależy”. U części pań ból minie, a część niestety będzie obserwowała u siebie narastające dolegliwości. Zawsze warto zgłosić się do specjalisty szybciej niż później.


Jak ustala się diagnozę?

Jak zawsze bardzo istotny jest dokładny wywiad i szczere odpowiedzi pacjentki. To głównie na podstawie wywiadu oraz badania ginekologicznego lekarz może zaproponować odpowiednie leczenie i pomoc.


>> Leczenie infekcji intymnych

>>> Typy infekcji intymnych


A jakie mogą być przyczyny takiej bolesności?

Odczuwanie dolegliwości bólowych podczas seksu może mieć różne podłoże, może być zależne od chorób somatycznych lub mieć uwarunkowanie psychiczne. U podłoża takiej bolesności mogą leżeć m.in.:

  • stany zapalne w obrębie narządów płciowych,
  • suchość pochwy,
  • powikłania po zabiegach operacyjnych w obrębie dróg rodnych
  • poród, np. po cesarskim cięciu.

Ból podczas stosunku może pojawiać się także wskutek różnych schorzeń i zmieniać się w zależności od pozycji w czasie aktu seksualnego. Do czynników chorobowych zaliczamy:

  • infekcje narządów płciowych,
  • stany zapalne toczące się w obrębie miednicy,
  • patologiczną budowę narządów płciowych,
  • wulwodynię, czyli ból w okolicy sromu występujący bez uchwytnej przyczyny,
  • mięśniaki macicy,
  • endometriozę,
  • hemoroidy,
  • tyłozgięcie macicy,
  • zapalenie narządów macicy,
  • torbiele na jajniku,
  • wypadanie macicy,
  • zespół jelita drażliwego,
  • przebyte zabiegi chirurgiczne,
  • bliznowacenie i zrosty w obrębie miednicy.



Sporo tego. Ale jak już pani doktor wspomniała, istotna jest też psychika.

Oczywiście, czynniki emocjonalne w znacznym stopniu wpływają na jakość życia seksualnego. Depresja, kompleksy na tle własnej fizyczności, stany lękowe i obawy przed zbliżeniem mogą powodować dyspareunię oraz obniżenie libido.


Jeśli już ustalimy, co jest przyczyną naszych dolegliwości?

Leczenie polega głównie na złagodzeniu dolegliwości bólowych. Wybór metody leczenia zależy od przyczyny bólu. Na przykład wszelkie stany zapalne narządu rodnego czy miejsc intymnych wyleczymy stosunkowo łatwo i szybko, ale już endometriozę – wręcz przeciwnie. Leczenie potrwa dużo dłużej i wcale nie musi przynieść efektów.


Gdy jak już wyeliminujemy przyczynę…

Niestety u kobiet, które przez długi czas zmagały się z dyspareunią, wciąż mogą pojawiać się negatywne emocje związane z seksem, nawet po wyleczeniu. W takiej sytuacji konieczna może okazać się psychoterapia lub terapia obojga partnerów u seksuologa.

Fot. Pixabay

Autor: Joanna Grzegorzewska