​Ciśnienie w oku – norma. Jak obniżyć ciśnienie w oku?

Ciśnienie w oku (ciśnienie wewnątrzgałkowe, ciśnienie śródgałkowe) jest ciśnieniem wywieranym przez płyn śródoczny na rogówkę i twardówkę. Przyczyny nadciśnienia w oku to m.in. jaskra, stan zapalny w oku, uraz oka, przyjmowanie niektórych leków, nadciśnienie tętnicze. Objawem może być ból głowy i oka. Jakie są normy ciśnienia w oku?

Ciśnienie w oku (ciśnienie wewnątrzgałkowe, ciśnienie śródgałkowe) jest ciśnieniem wywieranym przez płyn śródoczny na rogówkę i twardówkę. Przyczyny nadciśnienia w oku to m.in. jaskra, stan zapalny w oku, uraz oka, przyjmowanie niektórych leków, nadciśnienie tętnicze. Objawem może być ból głowy i oka. Jakie są normy ciśnienia w oku?

Ciśnienie wewnątrzgałkowe sprawia, że oko zachowuje kulisty kształt oraz prawidłowe napięcie w obrębie rogówki i soczewki (a przy okazji: odpowiednią regularność krzywizny soczewki i rogówki), czyli najważniejszych ośrodków optycznych narządu wzroku. Zbyt niskie lub podwyższone ciśnienie w oku może sprawić, że zaburzy się równowaga pomiędzy produkcją cieczy wodnistej a jej odpływem z gałki ocznej.


Ciśnienie w oku – norma

Jakie powinno być ciśnienie w oku? Norma u osób zdrowych:


  • prawidłowe ciśnienie w oku: 10–21 mmHg;
  • zbyt niskie ciśnienie w oku: < 10 mmHg;
  • za wysokie ciśnienie w oku (nadciśnienie oczne): > 21 mmHg.


Zazwyczaj ciśnienie śródgałkowe wynosi ok. 15-16 mmHg – w ciągu dnia ciśnienie w oku może ulegać dużym zmianom, a różnica w wynikach sięga do 5 mm Hg (najwyższe wartości najczęściej odnotowywane jest rano, w ciągu dnia ciśnienie u zdrowej osoby spada).


Ciśnienie w oku – przyczyny podwyższonego ciśnienia wewnątrzgałkowego

Wysokie ciśnienie w oku może wynikać z zamknięcia kąta przesączania lub przebiegać z otwartym kątem przesączania.


Przyczyny wysokiego ciśnienia w oku:


  • stan zapalny oka;
  • jaskra;
  • przyjmowanie niektórych leków (ryzyko podwyższenia ciśnienia w oku zwiększają przede wszystkim leki rozszerzające źrenicę - za bardzo rozszerzona tęczówka może zablokować kąt rogówokowo-tęczówkowy, co w konsekwencji zaburza odpływ cieczy z gałki ocznej i zwiększa ciśnienie w oku);
  • zespół pseudoeksfoliacji (zespół rzekomego złuszczania);
  • nadprodukcja cieczy wodnistej w oku (może wynikać z nadciśnienia tętniczego lub przyjmowania niektórych leków - np. leków steroidowych).



Wysokie ciśnienie w oku – objawy

  • ból głowy;
  • ból oka lub ból oczu;
  • zaburzenia widzenia;
  • mroczki przed oczami;
  • rozmazane widzenie.


W przypadku lekko podwyższonego ciśnienia w oku objawy mogą nie występować.


Niskie ciśnienie w oku – objawy

  • ból oka;
  • zaburzenia widzenia (zamglone widzenie).


W przypadku lekko obniżonego ciśnienia w oku objawy mogą nie występować. Niskie ciśnienie w oku to inaczej: hipotonia gałki ocznej.


Hipotonia gałki ocznej – przyczyny

Przyczynami zbyt niskiego ciśnienia w oku mogą być: stany zapalne naczyniówki, cukrzyca, uraz oka, zanik gałki ocznej, po urazach. Niskie ciśnienie gałki ocznej może wystąpić u osób z problemem niskiego ciśnienia (przyczyną jest wówczas zbyt mała produkcja cieczy wodnistej).


Ciśnienie w oku i ból głowy

Jeśli głowa boli z jednej strony, a dodatkowo pojawia się ból oka - przyczyną może być nadmierne napięcie gałki ocznej. Może pojawić się wówczas ból w okolicy czoła - po lewej lub po prawej stronie.


Czytaj też: Ból głowy z lewej strony – co oznacza ból lewej skroni i ból lewego oka?


Jak się mierzy ciśnienie w oku?

Badanie ciśnienia wewnątrzgałkowego to tonometria. Do wykonania badania ciśnienia w oku służy tonometr. Stosowane metody mierzenia ciśnienia wewnątrzgałkowego to:


  • tonometria aplanacyjna;
  • tonometria wgłobieniowa (impresyjna);
  • tonometria bezkontaktowa (typu air-puf);
  • inne metody (Tonometr Perkinsa; tonometr typu Pulsair).


Jak obniżyć ciśnienie w oku?

Jeśli wynik badania ciśnienia w oku wskazuje na nadciśnienie śródgałkowe, to najczęstszą metodą leczenia takiego stanu jest farmakoterapia. Leki na zbyt wysokie ciśnienie w oku zwężają źrenice, dzięki czemu możliwe jest szersze otwarcie kąta przesączania, a w konsekwencji większy odpływ cieczy wodnistej i zmniejszenie ciśnienia. W niektórych przypadkach konieczne jest leczenie operacyjne (operacje chirurgiczne lub laserowe oka).


Czytaj też: Anatomia bólu. Jak rozpoznać rodzaje bólu?

Autor: Jacek Krajl