​Badania na pasożyty: badanie z krwi, badanie kału, diagnostyka

Badanie na obecność pasożytów wykonuje się w przypadku podejrzenia zakażenia pasożytniczego – najczęściej mamy do czynienia z owsikami, tasiemcem oraz glistą ludzką. Diagnostyka chorób pasożytniczych polega na określeniu rodzaju pasożyta, aby jak najszybciej dobrać skuteczne leczenie. Jakie są rodzaje badań na pasożyty? Które z nich są skuteczne?

Badanie na obecność pasożytów wykonuje się w przypadku podejrzenia zakażenia pasożytniczego – najczęściej mamy do czynienia z owsikami, tasiemcem oraz glistą ludzką. Diagnostyka chorób pasożytniczych polega na określeniu rodzaju pasożyta, aby jak najszybciej dobrać skuteczne leczenie. Jakie są rodzaje badań na pasożyty? Które z nich są skuteczne?

Badanie na pasożyty – diagnostyka choroby pasożytniczej


Objawy choroby pasożytniczej zależą od typu pasożyta – obecność intruza w jelicie grubym lub cienkim będzie skutkować objawami ze strony układu pokarmowego (wzdęcia, gazy, biegunki, wymioty, ból brzucha). Czasami obecność pasożytów objawia się podobnie do alergii (pokrzywka, problemy skórne, świąd). Na pasożyty u dzieci mogą wskazywać objawy neurologiczne (pobudzenie, niespokojny sen, płacz, drażliwość).


Nie zawsze pasożyt w organizmie skutkuje pojawieniem się wyraźnych objawów - niektóre zakażenia pasożytnicze przebiegają bezobjawowo. Bardzo ważne jest więc zlecenie pakietu badań na pasożyty i dobranie leków wymierzonych w konkretnego intruza.


Czytaj też: Pasożyty ludzkie – rodzaje, leczenie


Badanie kału na pasożyty

Badanie kału na obecność pasożytów może pomóc w diagnostyce chorób pasożytniczych, które rozwijają się w układzie pokarmowym. Do pasożytów bytujących w jelicie cienkim lub jelicie grubym zaliczane są m.in.:


  • owsiki
  • tasiemiec uzbrojony i nieuzbrojony
  • przywra
  • węgorek jelitowy
  • glista ludzka
  • włosogłówka ludzka
  • pełzak czerwonki


Pozytywny wynik badania kału na obecność pasożytów najczęściej wskazuje na obecność dorosłych osobników lub larw pasożytów w kale.

pasożyty jelitowe: jak wyglądają: tasiemiec, glista, lamblia, kokcydia, tęgoryjecPasożyty jelitowe to m.in.: tasiemiec, włosogłówka, glista ludzka, lamblia jelitowa, tęgoryjec / 123RF


Badanie na pasożyty z krwi

Badanie parazytologiczne z krwi umożliwia wykrycie pasożytów, które znajdują się również poza układem pokarmowym. Badanie polega na analizie próbki krwi w celu wykrycia przeciwciał przeciwko danemu pasożytowi.


Wynik ujemny może być mylący w pierwszej fazie zakażenia pasożytniczego, gdy organizm nie wykształcił jeszcze odpowiedzi immunologicznej (w takiej sytuacji mamy do czynienia z tzw. wynikiem fałszywie ujemnym). Wykonywane testy na pasożyty to: test hemaglutynacji biernej (test IHA) lub test immunoenzymatyczny (test ELISA) – są to testy molekularne; inne dostępne badania krwi na obecność pasożytów to testy serologiczne i testy immunologiczne.


Czytaj też: Badanie ogólne moczu – wyniki, normy, cena. Jak się przygotować?


Pasożyty wykrywane w badaniu z krwi to m.in.:

  • pierwotniaki
  • przywry
  • tasiemce
  • nicienie
  • stawonogi


Badanie na pasożyty z krwi – wyniki

Wynik dodatni może wykazać przeciwciała wytwarzane przeciwko danemu pasożytowi. Na obecność pasożytów może wskazywać również wysoki poziom eozynocytów (EOS). Podwyższone eozynofile w badaniu to wynik, który może wskazywać na zakażenie pasożytnicze (najczęściej typu jelitowego: tasiemiec, bąblowiec, glista ludzka).


Badanie kału na pasożyty – cena, przygotowanie

W przypadku badania kału na pasożyty w organizmie pacjent samodzielnie musi pobrać próbkę kału do analizy:


  1. przygotuj jałowy pojemnik
  2. oddaj kał do wyparzonego naczynia
  3. za pomocą szpatułki dołączonej do pojemnika na kał nabierz niewielką próbkę kału i umieść w pojemniku
  4. na kartce dołączonej do pojemnika zanotuj imię, nazwisko, datę i godzinę pobrania próbki kału do analizy


Cena za badanie waha się od kilkudziesięciu do kilkuset złotych – kilkaset złotych kosztuje najczęściej pakiet badań na pasożyty (analiza w kierunku pojedynczego pasożyta, np. tasiemca lub glisty ludzkiej, kosztuje około 25-30 zł).


Badanie kału na pasożyty – 3 próbki

Badanie na obecność pasożytów, larw i jaj pasożytów często polega na pobraniu trzech próbek kału w kilkudniowych odstępach (najczęściej co 2-3 dni). Materiał do badania powinien trafić do laboratorium jak najszybciej od momentu pobrania (najlepiej w ciągu kilku godzin).

Czytaj też: Choroby pasożytnicze


Badanie na pasożyty z krwi – cena, przygotowanie

Nie jest wymagane specjalne przygotowanie do badania na pasożyty z krwi – badanie polega na pobraniu próbki krwi żylnej.


Ile kosztuje badanie na pasożyty z krwi? Jeśli badania nie są refundowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia, to cena za badanie waha się od 10 do 250 złotych (kilkaset złotych kosztuje zazwyczaj panel badań na pasożyty).


Czytaj też:

Tasiemiec uzbrojony i nieuzbrojony

Świerzb – objawy, leczenie, zdjęcia

Lamblia – objawy, leczenie

Autor: Jacek Krajl / fot. 123RF