Siarczan protaminy

  • Skład

    1 ampułka 5 ml zawiera 50 mg siarczanu protaminy.

  • Działanie

    Preparat jest mieszaniną prostych zasadowych polipeptydów. Białka te zbudowane są z aminokwasów, głównie z argininy w około 65%, która odpowiada za wysoką alkaliczność siarczanu protaminy, alaniny i seryny. Większość protamin zawiera prolinę, walinę, wiele z nich ponadto glicynę i izoleucynę. Nie zawiera tyrozyny i tryptofanu. Preparat wykazuje działanie neutralizujące antykoagulacyjne właściwości heparyny tworząc kompleks heparyna/protamina. Wykazuje on również działanie przeciwkrzepliwe poprzez interakcje z płytkami krwi, fibrynogenem i innymi białkami krwi. Protamina nie neutralizuje całkowicie działania heparyn małocząsteczkowych. Działanie protaminy (wobec heparyny) występuje w ciągu 5 min. po dożylnym podaniu preparatu. Preparat wstrzykuje się na koniec pracy pompy aparatu do krążenia pozaustrojowego. Neutralizowanie działania heparyny należy prowadzić pod ścisłą kontrolą lekarską i laboratoryjną zwłaszcza czasu częściowej generacji tromboplastyny (APTT), albo czasu generacji krzepnięcia (ACT), celem doprowadzenia do normalnego fizjologicznego poziomu zdolności do koagulacji i krzepnięcia krwi.

  • Wskazania

    Preparat stosowany jest w celu zahamowania antykoagulacyjnego działania heparyny.

  • Przeciwwskazania

    Preparatu nie należy podawać pacjentom, u których stwierdzono: nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą, objawy nietolerancji preparatu po jego uprzednim wstrzyknięciu, obecność w surowicy krwi przeciwciał przeciwko protaminie, uczulenie na ryby. Nie powinno się podawać leku pacjentom chorym na cukrzycę, którzy otrzymują lub otrzymywali preparaty insulinowe zawierające protaminę; u tych pacjentów istnieje ryzyko wystąpienia ostrych reakcji niepożądanych z anafilaktycznymi włącznie. W przypadkach konieczności zabiegów kardiochirurgicznych u pacjentów, u których spodziewana jest nietolerancja siarczanu protaminy należy rozważyć zastosowanie innej metody neutralizacji działania heparyny lub podać inną substancję neutralizującą działanie heparyny.

  • Środki ostrożności

    Nie należy przekraczać szybkości podawania preparatu: 10 mg/ml –podawać nie krócej niż 3 min; 50 mg/5 ml –podawać nie krócej niż 10 min. Odstępy pomiędzy podaniem kolejnych dawek w ilości 50 mg siarczanu protaminy na 5 ml powinny wynosić od 10 do 15 min. Roztwór należy podawać powoli, zbyt szybkie podawanie preparatu może spowodować nasilenie się lub wystąpienie ostrych objawów niepożądanych. Nie należy przekraczać dawki 50 mg siarczanu protaminy w ciągu pierwszych 10 min, w celu zmniejszenia ryzyka reakcji niepożądanych. Zaleca się podawanie przeciętnie stosowanej dawki 50 mg w ciągu 10 minut (nie szybciej).

  • Ciąża i laktacja

    Należy zachować ostrożność w przypadku przepisywania leku kobietom w ciąży i w okresie karmienia piersią.

  • Efekty uboczne

    Po podaniu leku mogą wystąpić krótkotrwałe o średnim nasileniu objawy niepożądane, zwykle ze strony układu sercowo-naczyniowego. Najczęściej występują: hipotensja - obniżenie się ciśnienia krwi z reguły nieznaczne, przemijające, hipotensja z bradykardią (rzadkoskurczem), nieznaczne i przemijające, przejściowe spowolnienie pracy serca, zaczerwienienia, uczucie gorąca, krótkotrwałe zaburzenia hemodynamiki (krążenia). Może wystąpić rozbicie kompleksu heparyna/protamina w wyniku czego może powstać hiperheparynemia lub krwawienie. Uwolnienie heparyny z kompleksu powoduje aktywację antytrombiny mającej działanie antykoagulacyjne. Reakcja ta występuje w ciągu 30 min do 18 h po operacjach serca. Przeciwdziałając uwalnianiu się heparyny należy podać dodatkową dawkę siarczanu protaminy, której wielkość ustala się na podstawie laboratoryjnego testu koagulacji krwi pacjenta. Ocenia się, że rozbicie kompleksu heparyna/protamina występuje w około 50% przypadków po operacjach serca. Zaobserwowano, że rozbicie kompleksu heparyna/protamina występuje o wiele rzadziej jeżeli podaje się niewielki nadmiar preparatu (niż to wynika z miareczkowania) tuż po zakończeniu krążenia pozaustrojowego. Bardzo rzadko: leukopenia i małopłytkowowść, znużenie, ból pleców, nudności, wymioty, duszność, sapanie, skurcz oskrzeli, pokrzywka, zaczerwienienie skóry. Mogą też wystąpić pojedyncze przypadki obrzęku płuc, nadciśnienia połączone ze zwężeniem naczyń płucnych. Istnieje też ryzyko wystąpienia reakcji anafilaktycznych u pacjentów uczulonych na protaminę, na ryby, u których stwierdzono obecność przeciwciał przeciw protaminie, u pacjentów chorych na cukrzycę, którym podawano insulinę protaminową. Reakcje te występują po wstrzyknięciu 15 mg do 35 mg preparatu. Ocenia się ilość ostrych reakcji anafilaktycznych na 3% u pacjentów chorych na cukrzycę leczonych insuliną protaminową i około 0,2% chorych, którzy nie otrzymywali protaminy. U pacjentów, u których testy skórne wykazały uczulenie na protaminę, należy rozważyć zastosowanie innej metody neutralizacji działania heparyny lub podać inną substancję neutralizującą działanie heparyny. W przypadku wystąpienia reakcji uczuleniowej zaleca się zastosowanie adrenaliny lub kortykosteroidów.

  • Działanie z innymi lekami

    Wykazuje niezgodności z niektórymi antybiotykami, głównie pochodnymi penicylin, cefalosporynami, z kwasem amidotryzonowym i joksaglowym oraz ich pochodnymi stosowanymi w diagnostyce.

  • Dawkowanie

    Dożylnie. 1 mg siarczanu protaminy neutralizuje antykoagulacyjne działanie około: 90 jednostek soli sodowej heparyny otrzymanej z tkanki płucnej pochodzenia wołowego; 100 jednostek soli wapniowej heparyny otrzymanej z jelitowej błony śluzowej pochodzenia wieprzowego. Stężenie heparyny w surowicy szybko spada z powodu krótkiego okresu półtrwania. Dawka preparatu zależy od upływu czasu od dożylnego podania heparyny i jej ilości. Do zobojętnienia 100 j.m. heparyny potrzeba około 1 mg siarczanu protaminy. Zaleca się dobieranie i obliczanie dawki siarczanu protaminy na podstawie miareczkowania jej heparyną in vitro, z jednoczesnym pomiarem czasu generacji krzepnięcia (ACT). Siarczan protaminy podany inną drogą niż dożylnie nie neutralizuje heparyny. Niezależnie od sposobu podania heparyny (dożylnie, śródskórnie, podskórnie) należy wstrzyknąć dożylnie zawartość jednej ampułki (5 ml) preparatu. W razie potrzeby można wstrzyknięcie powtórzyć jeden raz lub kilkakrotnie w odstępach 10-15 min. Po podskórnym lub domięśniowym podaniu heparyny, kiedy występuje jej przedłużone działanie należy po 3 h powtórzyć podanie preparatu. Dawki dodatkowe obliczyć i podawać w zależności od wyniku testów krzepnięcia krwi pacjenta (APTT i ACT), które zaleca się wykonać w ciągu 5 do 15 min po podaniu preparatu. Nie należy przekraczać szybkości podawania preparatu: 10 mg/ml nie krócej niż 3 min; 50 mg/ml nie krócej niż 10 min. Odstępy pomiędzy kolejnymi dawkami w ilości 50 mg siarczanu protaminy na 1 ml powinny wynosić 10-15 min. Zbyt szybkie podawanie preparatu może spowodować nasilenie się lub wystąpienie ostrych objawów niepożądanych. Nie należy przekraczać dawek 50 mg siarczanu protaminy w ciągu pierwszych 10 minut w celu zmniejszenia ryzyka reakcji niepożądanych. Preparat należy podawać powoli, zbyt szybkie wstrzyknięcie nasila objawy niepożądane. Zaleca się, aby przeciętnie stosowana dawka 50 mg była podana w ciągu 10 min (nie szybciej).

  • Danych o lekach dostarcza: