Oxytocin - Richter

  • Skład

    1 amp. (1 ml) zawiera 5 j.m. oksytocyny.

  • Działanie

    Preparat oksytocyny syntetycznej o właściwościach identycznych jak naturalna oksytocyna wydzielana przez tylny płat przysadki mózgowej. Oksytocyna działa wybiórczo na mięśniówkę gładką macicy, szczególnie w końcowej fazie ciąży, w czasie porodu i natychmiast po porodzie. Oksytocyna wywołuje rytmiczne skurcze macicy, zwiększa częstotliwość skurczów samoistnych oraz podnosi napięcie mięśniówki macicy. Stymuluje skurcz mięśni gładkich macicy poprzez zwiększenie stężenia wapnia wewnątrzkomórkowego naśladując w ten sposób skurcz fizjologiczny, poród fizjologiczny oraz przejściowo hamując przepływ krwi w macicy. Oksytocyna ułatwia wydzielanie mleka powodując skurcz komórek mięśniowo- nabłonkowych otaczających gruczoły piersiowe. Ponadto powoduje rozszerzenie naczyniowych mięśni gładkich zwiększając nerkowy, wieńcowy i mózgowy przepływ krwi. Po podaniu dożylnym działanie oksytocyny na macicę występuje natychmiast i utrzymuje się w ciągu 1 h. Po podaniu domięśniowym działanie oksytocyny na macicę występuje w ciągu 3-7 min i utrzymuje się przez 2-3 h. T0,5 wynosi 1-6 min (jest krótszy w zaawansowanej ciąży i w czasie laktacji). Większość leku jest szybko metabolizowana w wątrobie i nerkach. Oksytocyna podlega hydrolizie enzymatycznej, w wyniku czego jest pozbawiona działania terapeutycznego. Tylko niewielkie ilości oksytocyny są wydalane w postaci niezmienionej z moczem.

  • Wskazania

    Zastosowanie przedporodowe: zapoczątkowanie lub wzmocnienie skurczów macicy w celu przyspieszenia porodu. Oksytocyna stosowana jest do wywołania akcji porodowej, gdy zbliża się termin porodu, a jego przyspieszenie jest wskazane zarówno dla matki, jak i dziecka. Oksytocyna podawana jest w indukcji porodu u pacjentek z następującymi wskazaniami do zakończenia ciąży: stan przedrzucawkowy, rzucawka lub choroby układu krążenia, zaburzenia czynności nerek, erytroblastoza płodu, cukrzyca matki lub płodu, konflikt Rh, krwawienie przedporodowe lub przedwczesne pęknięcie pęcherza płodowego. Przyspieszenie akcji porodowej: rutynowe wywołanie akcji porodowej z zastosowaniem oksytocyny może być wskazane w ciążach, które trwają ponad 42 tyg. Wywoływanie akcji porodowej może być wskazane w przypadkach śmierci macicznej płodu, opóźnienia rozwoju płodu. W czasie pierwszego i drugiego okresu akcji porodowej można zastosować dożylny wlew oksytocyny w celu zwiększenia skurczów macicy w przypadku przedłużającego się porodu lub wystąpienia atonii macicy. Zastosowanie poporodowe: kontrola krwawienia poporodowego i atonii macicy; leczenie wspomagające niepełnego lub dokonanego poronienia. Diagnostyka: ocena płodowo-łożyskowej wydolności oddechowej w ciążach wysokiego ryzyka (test oksytocynowy).

  • Przeciwwskazania

    Nadwrażliwość na składniki preparatu. Znaczna dysproporcja między główką płodu a miednicą matki. Poprzeczne lub ukośne położenie płodu wymagające obrotu przed porodem. Wszystkie stany zagrożenia położniczego, gdy ocena korzyści i ryzyka zarówno dla matki, jak i dla płodu wskazuje na konieczność interwencji chirurgicznej. Zagrażające pęknięcie macicy i stany ze wzmożonym napięciem mięśnia macicy. Łożysko przodujące. Niewskazane jest dłuższe stosowanie leku w przypadku atonii macicy oraz toksemii. Zaburzenia sercowo-naczyniowe. Wywołanie lub przyspieszenie akcji porodowej w przypadkach, gdy przeciwwskazany jest poród naturalny, jak przodowanie lub wypadnięcie pępowiny.

  • Środki ostrożności

    Poza wyjątkowymi sytuacjami, oksytocyny nie powinno się podawać w następujących przypadkach: poród przedwczesny, graniczna dysproporcja główkowo-miedniczna, duży zabieg operacyjny w obrębie miednicy lub szyjki macicy w wywiadzie, w tym cięcie cesarskie, nadmierne powiększenie macicy, stan po wielu porodach, inwazyjny rak szyjki macicy. Nie należy stosować oksytocyny do wywołania porodu zanim akcja porodowa nie obejmie głowy płodu i miednicy. Należy rozważyć potencjalne korzyści wynikające z zastosowania oksytocyny w stosunku do występującego ryzyka - wzmożonego napięcia lub skurczu tężcowego. W przypadku indukcji lub stymulacji porodu oksytocyna powinna być podawana wyłącznie we wlewie dożylnym, w warunkach szpitalnych pod ścisłą kontrolą lekarską. W czasie podawania oksytocyny należy w sposób ciągły kontrolować skurcze macicy, częstość akcji serca płodu i matki oraz ciśnienie krwi matki. W przypadku nadmiernej czynności macicy należy natychmiast przerwać podawanie oksytocyny. Odpowiednio podana oksytocyna zwykle wywołuje skurcze podobne do fizjologicznych skurczów porodowych. Nadmierna stymulacja macicy spowodowana niewłaściwym podawaniem może być niebezpieczna zarówno dla matki jak i płodu. U pacjentek nadwrażliwych na oksytocynę mogą wystąpić nadmierne skurcze macicy nawet podczas właściwego podawania leku. Podając lek należy brać pod uwagę możliwość zwiększonej utraty krwi oraz afibrynogenemii (brak fibrynogenu w osoczu). Opisywano również śmierć matki z powodu wystąpienia nadciśnienia, krwotoku podpajęczynówkowego, pęknięcia macicy oraz śmierć płodu w związku z pozajelitowym zastosowaniem oksytocyny w celu wywołania porodu lub przyspieszenia akcji porodowej w pierwszym i drugim okresie porodu. Ponadto oksytocyna wykazuje wewnętrzne działanie antydiuretyczne poprzez zwiększanie reabsorpcji wody w czasie filtracji kłębkowej. Należy rozważyć możliwość wodnego zatrucia, szczególnie podczas podawania oksytocyny we wlewie ciągłym kroplowym u pacjentek otrzymujących płyny doustnie.

  • Ciąża i laktacja

    W ciąży lek należy stosować zgodnie ze wskazaniami. Nie znane są wskazania do stosowania w czasie I trymestru ciąży poza spontanicznym lub wywołanym poronieniem. Preparat stosowany zgodnie ze wskazaniami nie wywołuje działania szkodliwego na płód. Niewielka ilość leku przenika do mleka matki - karmienie piersią należy rozpocząć następnego dnia po przerwaniu podawania oksytocyny.

  • Efekty uboczne

    U matki. Zbyt duża dawka leku lub nadmierna reaktywność macicy na lek mogą powodować wzmożone napięcie macicy, kurcz, skurcz tężycowy lub pęknięcie macicy. Krwotok poporodowy może się zwiększyć po podaniu oksytocyny; działanie to może być związane z występowaniem trombocytopenii, afibrynogenemii oraz hypoprotrombinemi wywołanych przez zastosowanie oksytocynę. Opisywano rzadkie przypadki krwiaka w obrębie miednicy mniejszej. Po podaniu dużych dawek oksytocyny może wystąpić arytmia serca z przedwczesnymi skurczami komorowymi; obniżenie ciśnienia krwi, a następnie podwyższenie ciśnienia krwi oraz odruchowa tachykardia. Zaobserwowano również nudności i wymioty. Z powodu nieznacznego działania antydiuretycznego, przedłużone dożylne podawanie oksytocyny (zwykle 40-50 mU/min) w dużych objętościach płynów może powodować ciężkie zatrucie wodne. Poważne zatrucie wodne z drgawkami i śpiączką występuje podczas powolnego wlewu oksytocyny w czasie 24 h. Opisano również przypadki śmierci matki z powodu zatrucia wodnego wywołanego oksytocyną. Zaobserwowano wystąpienie reakcji anafilaktycznych lub innych reakcji alergicznych u pacjentek otrzymujących oksytocynę, które w rzadkich przypadkach mogą być śmiertelne. U płodu lub noworodka. W wyniku indukowania skurczów macicy: bradykardia zatokowa, tachykardia, przedwczesne skurcze komorowe oraz inne zaburzenia rytmu, trwale uszkodzenie o.u.n. lub mózgu oraz śmierć płodu z powodu niedotlenienia (zamartwica). W wyniku zastosowania oksytocyny u matki: niskie wartości punktowe w skali Apgar w ciągu pierwszych 5 min, żółtaczka noworodków, krwawienia do siatkówki noworodków.

  • Działanie z innymi lekami

    Opisywano wystąpienie ciężkiego nadciśnienia po podaniu oksytocyny przez 3-4 h po profilaktycznym podaniu leków kurczących naczynia w czasie znieczulenia nadoponowego w odcinku krzyżowym. Środki do znieczulenia ogólnego takie jak: cyklopropan, enfluran, halotan i izofluran podane równocześnie z oksytocyną mogą zmodyfikować jej działanie na układ sercowo-naczyniowy, powodując np. znaczne obniżenie ciśnienia lub zaburzenia rytmu serca np. cyklopropan może powodować bradykardię zatokową lub nieprawidłowy rytm przedsionkowo-komorowy u matki. Inne preparaty indukujące poród lub pobudzające poronienie, używane równocześnie z oksytocyną mogą spowodować hipertonię macicy (wzmożone napięcie) i pęknięcie macicy lub uszkodzenie szyjki macicy np. prostaglandyny mogą nasilać działanie oksytocyny na mięsień macicy. W wyżej opisanych przypadkach należy bezwzględnie monitorować u pacjentki następujące parametry: równowagę kwasowo-zasadową; częstotliwość, czas trwania i siłę skurczów macicy; rytm serca płodu; rytm serca i ciśnienie krwi matki; spoczynkowe napięcie macicy; kontrola objętości przyjętych i wydalanych płynów.

  • Dawkowanie

    Dawkowanie powinno być dostosowane indywidualnie do potrzeb każdej pacjentki na podstawie reakcji matki oraz płodu. Indukcja i stymulacja porodu. Preparat podaje się w kroplowym wlewie dożylnym przy użyciu pompy infuzyjnej lub innego podobnego urządzenia przy dokładnej kontroli szybkości przepływu wlewu. Konieczne jest częste monitorowanie siły skurczów i częstości akcji serca płodu. Jeżeli skurcze macicy, się zbyt silne, należy natychmiast przerwać podawanie wlewu Dawka początkowa nie powinna przekraczać 0,5-4 mU/min. Dawkę tę można stopniowo zwiększać o 1-2 mU/min. co każde 20-40 min aż do ustalenia się prawidłowej siły skurczu macicy (skurcz przypominający poród naturalny). Szybkość wlewu można zmniejszyć w podobny sposób, wtedy gdy macica osiągnie odpowiednią częstość skurczów niezbędną do przeprowadzenia prawidłowej akcji porodowej bez występującego zagrożenia dla płodu i gdy rozwarcie macicy osiągnie wartość 4-6 cm. Podczas porodu można zwiększyć szybkość wlewu zachowując szczególną ostrożność. Rzadko zwiększa się szybkość wlewu przekraczającą 8-9 mU/min, natomiast sporadycznie, przed ustalonym terminem porodu, może być konieczne zwiększenie szybkości wlewu do ponad 20 mU/min. Należy kontrolować częstość akcji serca płodu, napięcie spoczynkowe macicy oraz częstotliwość, czas trwania i siłę skurczów macicy. Wlew oksytocyny powinien być natychmiast przerwany w przypadku nadmiernej czynności skurczowej macicy lub wystąpienia objawów zagrożenia dla płodu. Rodzącej matce należy podać tlen. Stan matki oraz płodu musi być nieustannie monitorowany przez prowadzącego lekarza. Kontrola krwawienia poporodowego. Dożylny wlew kroplowy: zazwyczaj 10-40 j.m. oksytocyny w 1000 ml izotonicznego rozpuszczalnika z szybkością 20-40 mU/min w celu zapewnienia odpowiedniej kontroli atonii macicy. Podanie domięśniowe: 1 ml (5 j.m.) oksytocyny można podać po urodzeniu się łożyska. Leczenie wspomagające niepełnego lub niedokonanego poronienia (poronienie w toku): 10 j.m. oksytocyny rozpuszczonej w 500 ml roztworu soli fizjologicznej lub 5% roztworu glukozy, w dożylnym wlewie kroplowym z szybkością 20-40 kropli na min. Diagnostyka niewydolności maciczno-płodowej (test oksytocynowy). Dożylny wlew kroplowy - na początku podaje się 0,5 mU/min, następnie dawkę tę podwaja się co 20 min, jeśli to konieczne, aż do otrzymania dawki skutecznej (zwykle 5-6 mU/min, maksymalnie 20 mU/min). Po wystąpieniu trzech umiarkowanych skurczów macicy (trwających 40-60 s.) w okresie 10 min, należy przerwać wlew i następnie kontrolować zmniejszoną częstość akcji serca płodu.

  • Danych o lekach dostarcza: