Methadone Hydrochloride Molteni

  • Skład

    1 ml syropu zawiera 1 mg lub 5 mg chlorowodorku metadonu; syrop zawiera sacharozę.

  • Działanie

    Opioidowy lek przeciwbólowy - agonista receptora opioidowego. Działa na o.u.n. i na mięśnie gładkie jelit w sposób podobny do morfiny. Powoduje zespół abstynencyjny podobny jak w przypadku morfiny, jednak z bardziej stopniowanym stadium wstępnym, umiarkowanie dłuższym przebiegiem i mniej uproczywymi objawami. Lek szybko wchłania się z przewodu pokarmowego, osiągając Cmax po 3-4 h. W ok. 85% wiąże się z białkami osocza. Jest metabolizowany w wątrobie. Wydalany jest z moczem i żółcią, głównie w postaci metabolitów. Pozorny średni T0,5 po pojedynczej dawce wynosi około 15 h, w przypadku długotrwałego stosowania - 22 h.

  • Wskazania

    Leczenie opioidowego zespołu abstynencyjnego. Leczenie substytucyjne uzależnień od heroiny i morfiny (w ramach specjalnych programów leczenia substytucyjnego). Ponadto dla dawki 1 mg/ml: lek drugiego rzutu w zwalczaniu silnych bólów, zwłaszcza w chorobach nowotworowych i po operacjach chirurgicznych.

  • Przeciwwskazania

    Nadwrażliwość na metadon lub substancje pomocnicze preparatu. Organiczne choroby serca. Ciężkie zaburzenia czynności wątroby lub nerek. Niewyrównana cukrzyca. Porfiria. Niedociśnienie. Uszkodzenie o.u.n. i zwiększenie ciśnienia wewnątrzczaszkowego. Nasilone napady astmy oskrzelowej. Niewydolność oddechowa i przewlekła obturacyjna choroba płuc. Serce płucne. Oligemia. Ciąża i okres karmienia piersią. Metadon nie jest wskazany do znieczulenia w położnictwie (ze względu na długi okres półtrwania może powodować hamowanie czynności ośrodka oddechowego u noworodka). Nie zaleca się stosowania metadonu jako środka przeciwbólowego u dzieci (dotychczasowe badania kliniczne nie są wystarczające do ustalenia właściwego sposobu dawkowania).

  • Środki ostrożności

    Ze względu na ryzyko wystąpienia wydłużonego odstępu QT i częstoskurczu komorowego typu torsades de pointes, zwłaszcza przystosowaniu dużych dawek (>100 mg/dobę), preparat należy  stosować ze szczególną ostrożnością u pacjentów: z zaburzeniami przewodzenia w wywiadzie, z zaawansowaną chorobą serca (w tym chorobą niedokrwienną), z chorobą wątroby, z historią nagłych zgonów w rodzinie, z zaburzeniami elektrolitowymi (hipokaliemia, hipomagnezemia), leczonych jednocześnie lekami wydłużającymi odstęp QT, leczonych jednocześnie lekami, które mogą powodować zaburzenia elektrolitowe, leczonych jednocześnie lekami, które hamują aktywność CYP3A4 - w tych grupach pacjentów zaleca się badanie EKG przed rozpoczęciem leczenia metadonem i następnie po osiągnięciu dawki podtrzymującej. Monitorowanie zapisu EKG zaleca się u wszystkich pacjentów, u których zwiększa się dawkę >100 mg/dobę i przez 7 dni po dostosowaniu dawki. Ostrożnie (w zmniejszonych dawkach) stosować u pacjentów: z niedoczynnością tarczycy, z chorobą Addisona, z przerostem gruczołu krokowego, ze zwężeniem cewki moczowej, z ciężkimi zaparciami, u osób osłabionych i w podeszłym. Metadon należy podawać ze szczególną ostrożnością i w zmniejszonych dawkach pacjentom, którzy otrzymują jednocześnie: inne opioidowe środki przeciwbólowe, anestetyki do znieczulenia ogólnego, fenotiazynę, inne nasenne środki uspokajające, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne i inne leki hamujące czynność o.u.n. oraz alkohol (mogą wystąpić: depresja, głęboka sedacja lub śpiączka). Hamujący wpływ metadonu na oddychanie i zdolność podwyższania ciśnienia płynu mózgowo-rdzeniowego mogą się znacznie zwiększyć w przypadku istniejącego podwyższenia ciśnienia wewnątrzczaszkowego; ponadto narkotyki wywołują niepożądane efekty, które mogą maskować objawy neurologiczne u pacjentów ze zmianami patologicznymi w obrębie o.u.n. U pacjentów z ostrymi napadami astmy, z POCHP lub z sercem płucnym i u osób ze znacznie zmniejszoną rezerwą oddechową poprzedzoną wcześniej zaistniałą depresją oddechową, niedotlenieniem narządów i tkanek lub hiperkapnią, nawet zwykle stosowane terapeutyczne dawki narkotyków mogą zredukować przepływ oddechowy i zwiększyć opór dróg oddechowych, aż do zatrzymania oddechu. Metadon lub inne narkotyki mogą zaburzać diagnozę lub postępowanie kliniczne u pacjentów z ostrymi objawami brzusznymi. Podawanie metadonu może powodować poważne obniżenie ciśnienia krwi u osób z oligemią lub w przypadku równoczesnego stosowania takich leków, jak fenotiazyna lub niektóre anestetyki. Metadon nie ma działania przeciwlękowego, dlatego objawów lęku, które wystąpią w trakcie leczenia nie wolno leczyć zwiększając jego dawkę. Metadon może spowodować uzależnienie podobne do uzależnienia od morfiny. W następstwie powtarzanego podawania metadonu może wystąpić uzależnienie psychiczne, uzależnienie fizyczne i tolerancja, dlatego musi on być przepisywany i podawany z taką samą ostrożnością, jak w przypadku morfiny. U pacjentów z fizycznym uzależnieniem od narkotyku, podanie zwykłej dawki antagonisty opioidowego może wywołać ostry zespół odstawienny. Nasilenie tego zespołu będzie zależało od stopnia uzależnienia fizycznego i od dawki podanego antagonisty. Należy, o ile to możliwe, unikać użycia antagonisty opioidowego w tym przypadku. Kiedy musi on zostać użyty do leczenia ciężkiej depresji oddechowej u pacjenta uzależnionego fizycznie, antagonista musi być podany z wyjątkową ostrożnością i stopniowo w dawkach niniejszych niż zwykle stosowane. Ze względu na zawartość sacharozy, syropu nie należy stosować u pacjentów z dziedziczną nietolerancją fruktozy, niedoborem sacharazy-izomaltazy lub zaburzeniami wchłaniania glukozy-galaktozy. Syrop zawiera niewielkie ilości etanolu (

  • Ciąża i laktacja

    Nie stosować w ciąży, chyba że stan kliniczny kobiety wymaga podawania metadonu. Metadon przenika przez barierę łożyska. Podawanie metadonu w ciąży może spowodować śmierć płodu, niską masę urodzeniową, niewydolność oddechową, zespół odstawienny i zaburzenia rozwojowe u dziecka. Metadon przenika do mleka kobiecego - lek jest przeciwwskazany u kobiet karmiących piersią, ponieważ może spowodować uzależnienie dziecka.

  • Efekty uboczne

    Najbardziej istotne działania niepożądane metadonu to: depresja oddechowa, zatrzymanie oddechu, zapaść krążeniowa, wstrząs i zatrzymanie serca. Najczęściej obserwowanymi niepożądanymi reakcjami są: uczucie pustki w głowie, zawroty głowy, sedacja, nudności, wymioty, nadmierna potliwość i niedociśnienie ortostatyczne. Bardzo często: wymioty, nudności. Często: osłabienie, euforia, dysforia, bezsenność, pobudzenie, dezorientacja, zwężenie źrenic, zaburzenia widzenia, zaparcie. Niezbyt często: ból głowy, krótkotrwała utrata przytomności, zmniejszenie libido, depresja oddechowa, zmniejszenie ciśnienia krwi, suchość błony śluzowej jamy ustnej, świąd, pokrzywka, inne reakcje skórne, obrzęk i rzadziej pokrzywka krwotoczna, zatrzymanie moczu, trudności w oddawaniu moczu, działanie antydiuretyczne, skurcze dróg żółciowych, impotencja. Rzadko: tachykardia lub bradykardia, skurcze dodatkowe, zaburzenia rytmu. Częstość nieznana: anoreksja. Po dużych dawkach mogą wystąpić częstoskurcze typu torsade de pointes.

  • Działanie z innymi lekami

    Inhibitory glikoproteiny P (np. chinidyna, werapamil) mogą zwiększać stężenie metadonu we krwi. Substancje indukujące aktywność CYP3A4 (np. barbiturany, karbamazepina, fenytoina, newirapina, ryfampicyna) mogą przyspieszać metabolizm wątrobowy metadonu. Efekty kliniczne interakcji mogą być silniejsze, jeśli najpierw rozpoczęto podawanie metadonu, a następnie wprowadzono jeden z leków indukujących izoenzym. Może zaistnieć konieczność zwiększenia dawki metadonu, aby uniknąć objawów zespołu abstynencyjnego. Jeśli podawanie leków indukujących izoenzym CYP3A4 zostanie przerwane, należy jednocześnie odpowiednio zmniejszyć dawkę metadonu. Inhibitory CYP3A4 (np. kannabinoidy, klarytromycyna, delawirdyna, erytromycyna, flukonazol, SSRI, itrakonazol, ketokonazol, nefazodon i sok grejpfrutowy) mogą zwiększać stężenie metadonu we krwi. Metadon, zmniejszając biodostępność dydanozyny i stawudyny, zmniejsza AUC i Cmax w osoczu; może również spowalniać wchłanianie i zwiększać efekt pierwszego przejścia przez wątrobę tych leków. Zwiększa stężenie zydowudyny (podawanej p.o. jak i i.v.), zwiększenie AUC jest wyraźniejsze dla postaci doustnych - pacjentów należy monitorować pod kątem objawów toksyczności zydowudyny; może być konieczne zmniejszenie jej dawki. Jednoczesne stosowanie metadonu i zydowudyny może wywoływać objawy opioidowego zespołu odstawiennego. Inhibitory proteazy HIV mogą spowalniać metabolizm metadonu na kilku etapach. Najsilniejsze interakcje obserwowano w przypadku rytonawiru. Natomiast interakcje metadonu i abakawiru są w większości przypadków niewielkie i nie wymagają zmian dawkowania. Efawirenz przyspiesza metabolizm metadonu, zmniejszając jego AUC i Cmax - może zaistnieć konieczność dostosowania dawki leków, aby uniknąć objawów zespołu abstynencyjnego. Zespół występował zwykle po 2 tyg. stosowania efawirenzu i utrzymywał się do 28 dni. Leki zmniejszające pH moczu (np. chlorek amonu) mogą nasilać wydalanie metadonu z moczem - w przypadku terapii skojarzonej wskazane jest zwiększenie dawki metadonu. Antagoniści receptora opioidowego (np. nalokson, naltrekson) znoszą działanie metadonu i mogą wywołać zespół odstawienny. Leki o mieszanym działaniu agonistyczno-antagonistycznym (np. butorfanol, nalbufina, pentazocyna) mogą częściowo znosić działanie metadonu - efekt przeciwbólowy, hamowanie czynności ośrodka oddechowego i zaburzenia czynności o.u.n. Jednoczesne stosowanie metadonu i leków tej grupy może również potęgować działanie na o.u.n. i układ oddechowy oraz nasilać efekt hipotensyjny. Wystąpienie działania addytywnego lub antagonistycznego zależy od dawkowania i jest najsilniej wyrażone w przypadku małych lub umiarkowanych dawek metadonu. U osób stosujących długotrwałe leczenie lekami tej grupy może wystąpić zespół odstawienny. Leki działające hamująco na czynność o.u.n. mogą potęgować depresję ośrodka oddechowego, podczas stosowania w terapii skojarzonej z metadonem konieczne może być zmniejszenie dawki jednego lub obu leków. Jednoczesne stosowanie metadonu i difenoksylatu lub loperamidu może powodować silne zaparcia i jednocześnie potęgować hamujący wpływ na o.u.n. Jednoczesne stosowanie metadonu i leków o działaniu przeciwmuskarynowym może wywoływać silne zaparcia lub nawet niedrożność porażenną jelit, zwłaszcza jeśli leczenie jest prowadzone przez dłuższy okres. Oktreotyd może zmniejszać działanie przeciwbólowe metadonu i morfiny. Alkohol może wywoływać ciężką depresję oddechową i niedociśnienie.

  • Dawkowanie

    Doustnie. Uzależnienie - dawka początkowa 15-20 mg jest zazwyczaj wystarczająca dla zniesienia objawów abstynencyjnych. W przypadku pacjentów uzależnionych od dużych dawek narkotyków, konieczne mogą okazać się większe dawki. W leczeniu uzależnień od heroiny i morfiny, dawkowanie należy skorelować z programem detoksykacji oraz dostosować do stopnia uzależnienia pacjenta. Ból (tylko dawka 1 mg/ml) - zwykle stosowana dawka u osoby dorosłej wynosi 2,5-10 mg, powtarzana w razie potrzeby co 3-8 h. Dawkowanie metadonu jako leku przeciwbólowego należy regulować w zależności od nasilenia bólu i od reakcji organizmu pacjenta.

  • Uwagi

    Preparat wywiera znaczny wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.

  • Danych o lekach dostarcza: