Corhydron

  • Skład

    1 fiolka zawiera 25 mg lub 100 mg hydrokortyzonu w postaci soli sodowej bursztynianu.

  • Działanie

    Syntetyczny glikokortykosteroid, pochodna hydrokortyzonu rozpuszczalna w wodzie. Wywiera działanie przeciwzapalne, przeciwalergiczne, przeciwreumatyczne, przeciwwstrząsowe, immunosupresyjne, hamując działanie hialuronidazy, hamuje przepuszczalność naczyń włosowatych i zmniejsza obrzęk. Ponadto zwiększa stężenie glukozy we krwi, przyspiesza rozpad i hamuje syntezę białek oraz osłabia odporność organizmu na zakażenia. Powoduje także zatrzymanie sodu i wody w organizmie, zwiększa wydalanie potasu z moczem. Nasila resorpcję wapnia z kości, powoduje rozwój osteoporozy. Zmniejsza wchłanianie jonów wapniowych z przewodu pokarmowego, zwiększa wydalanie wapnia z moczem i hamuje wzrost u dzieci. Blokuje wydzielanie hormonu adrenokortykotropowego przez przysadkę co powoduje niewydolność kory nadnerczy. Zmniejsza liczbę limfocytów, monocytów i granulocytów kwasochłonnych. Po długotrwałym stosowaniu doprowadza do charakterystycznego rozmieszczenia tkanki tłuszczowej. Po podaniu dożylnym maksymalne stężenie we krwi osiąga bezpośrednio po podaniu; po podaniu domięśniowym - w ciągu 60-90 min. Wiąże się ze swoistymi białkami warunkującymi transport hormonów kory nadnerczy. Hydrokortyzon jest metabolizowany głównie w wątrobie do nieaktywnych metabolitów, które są wydalane z moczem. T0,5 wynosi 2-2,5 h. Hydrokortyzon przenika przez barierę łożyska i do mleka matki.

  • Wskazania

    Leczenie pacjentów w ciężkim stanie, wymagających szybkiego podania glikokortykosteroidu, np.: pierwotna lub wtórna niedomoga kory nadnerczy; stany wstrząsowe (wstrząs pourazowy, pooperacyjny, kardiogenny, anafilaktyczny, poprzetoczeniowy, pooparzeniowy); ciężkie stany spastyczne oskrzeli (stan astmatyczny); ostre stany alergiczne (obrzęk naczynioruchowy Quinckego); ciężka postać rumienia wielopostaciowego (zespół Stevensa-Johnsona); ostre postacie schorzeń z autoagresji; ostra reakcja nadwrażliwości na leki.

  • Przeciwwskazania

    W ostrych, zagrażających życiu stanach nie ma żadnych przeciwwskazań, zwłaszcza jeżeli przewiduje się stosowanie leku przez krótki czas (24-36 h). W innych przypadkach przeciwwskazaniami są: nadwrażliwość na hydrokortyzon lub inne kortykosteroidy i grzybice układowe.

  • Środki ostrożności

    W okresie podawania glikokortykosteroidów nie należy przeprowadzać szczepień, ponieważ reakcje immunologiczne są osłabione i wytwarzanie przeciwciał może być upośledzone. W razie długotrwałego leczenia nie należy leku nagle odstawiać ze względu na możliwość wystąpienia objawów ostrej niedomogi kory nadnerczy. W trakcie długotrwałego leczenia, w razie współistniejącej choroby, urazu lub zabiegu chirurgicznego należy zwiększyć dawkę hydrokortyzonu. Hydrokortyzon może maskować objawy zakażeń grzybiczych, wirusowych lub bakteryjnych i nowe zakażenia mogą wystąpić podczas stosowania hydrokortyzonu. Gdy pacjent jest leczony hydrokortyzonem ogólnoustrojowo lub gdy stosował kortykosteroidy w czasie ostatnich 3 miesięcy i ma kontakt z osobą zarażoną ospą wietrzną lub półpaścem musi być poddany biernemu uodpornieniu - w tym celu stosuje się immunoglobulinę ospy wietrznej/półpaśca, którą należy podać w ciągu 10 dni od kontaktu z osobą chorą na ospę wietrzną lub półpasiec. Stosowanie glikokortykosteroidów z leczeniem przeciwprątkowym należy ograniczyć do przypadków piorunującej gruźlicy prosówkowej. Jeśli glikokortykosteroidy muszą być stosowane u pacjentów z utajoną gruźlicą lub nadwrażliwością na tuberkulinę, należy ich wnikliwie obserwować pod kątem uaktywnienia choroby; podczas długotrwałej glikokortykoterapii pacjenci powinni otrzymywać leki przeciwgruźlicze. Niekiedy po parenteralnym zastosowaniu hydrokortyzonu może wystąpić silna reakcja uczuleniowa - przed podaniem leku należy przedsięwziąć odpowiednie środki zapobiegawcze, szczególnie jeśli u pacjenta wystąpiła w przeszłości nadwrażliwość na leki. Należy zachować ostrożność u pacjentów otrzymujących leki działające na serce (tj. digoksyna), ponieważ hydrokortyzon wywołuje zaburzenia elektrolitowe. Ponadto szczególna ostrożność i częsta kontrola kliniczna stanu zdrowia wymagana jest u pacjentów z: aktywnym lub utajonym wrzodem trawiennym, osteoporozą (szczególnie u kobiet w okresie pomenopauzalnym), nadciśnieniem, zastoinową niewydolnością krążenia, cukrzycą, trwającą lub przebytą ciężką psychozą maniakalno-depresyjną (zwłaszcza z przebytą psychozą steroidową), przebytą gruźlicą, jaskrą (również jeżeli choroba występuje w rodzinie), uszkodzeniem lub marskością wątroby, niewydolnością nerek, padaczką, owrzodzeniem błony śluzowej przewodu pokarmowego, świeżą anastomozą jelitową, predyspozycją do zakrzepowego zapalenie żył, u osób z zakażeniem ropnym, wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego, uchyłkowatością jelit, miastenią, opryszczką oka zagrażającą perforacją rogówki, niedoczynnością tarczycy. Hydrokortyzon powoduje opóźnienie wzrostu - leczenie powinno być ograniczone do stosowania minimalnej dawki możliwie jak najkrócej; wzrost i rozwój dziecka należy ściśle monitorować. Należy zachować ostrożność u pacjentów w podeszłym wieku, ze względu na możliwe nasilenie działań niepożądanych.

  • Ciąża i laktacja

    Lek może być stosowany w ciąży jedynie w przypadku, gdy przewidywane korzyści dla matki przewyższają potencjalne zagrożenie dla płodu. Istnieją pewne dowody świadczące, iż farmakologiczne dawki kortykosteroidów mogą zwiększać ryzyko niewydolności łożyskowej, prowadzić do zmniejszenia masy urodzeniowej oraz do narodzin martwych płodów. U kobiet ciężarnych w stanie przedrzucawkowym konieczne jest ścisłe monitorowanie w zakresie gospodarki wodno-elektrolitowej. Noworodki urodzone przez matki, które podczas ciąży otrzymywały znaczne dawki hydrokortyzonu powinny być obserwowane ze względu na ryzyko wystąpienia niedoczynności kory nadnerczy. Hydrokortyzon jest wydzielany z mlekiem u kobiet i może u dziecka karmionego piersią hamować wytwarzanie endogennych glikokortykosteroidów, hamować wzrost i powodować inne działania niepożądane. U matek karmiących piersią podczas stosowania dużych dawek hydrokortyzonu zaleca się zaprzestanie karmienia piersią w okresie przyjmowania leku.

  • Efekty uboczne

    Podczas stosowania mogą wystąpić: retencja sodu, retencja płynów, zastoinowa niewydolność krążenia, utrata potasu, alkaloza hipokaliemiczna, nadciśnienie tętnicze, hipokalcemia, pieczenie i mrowienie w miejscu podania; jałowa martwica głowy kości udowej i ramiennej, osłabienie mięśni, miopatia posteroidowa, utrata masy mięśniowej, osteoporoza, samoistne złamania łącznie z kompresyjnymi złamaniami kręgosłupa i patologicznymi złamaniami kości długich; nudności, wymioty, utrata łaknienia (która może spowodować zmniejszenie masy ciała), zwiększony apetyt (który może skutkować zwiększeniem masy ciała), biegunka lub zaparcie, wzdęcie brzucha, podrażnienie żołądka i zapalenie przełyku z owrzodzeniami, wrzód żołądka z możliwością perforacji i krwawienia, perforacja jelita cienkiego i grubego - głównie w zapalnych chorobach jelit; zaburzone gojenie się ran, ścieńczenie skóry (która staje się podatna na uszkodzenia i wrażliwa), wybroczyny i wylewy krwawe, rumień na twarzy, rozstępy skórne, hirsutyzm, wykwity trądzikopodobne, zmniejszenie reaktywności w testach skórnych, reakcje nadwrażliwości - alergiczne zapalenie skóry, pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy, hipopigmentacja lub hiperpigmentacja, bliznowacenie, stwardnienia w obrębie skóry, zmniejszenie odczuwania bólu, zanik skóry lub tkanki podskórnej i ropnie jałowe w miejscu podania; napady drgawek, w związku z odstawieniem glikokortykosteroidu może dojść do zwiększenia ciśnienia wewnątrzczaszkowego z tarczą zastoinową - rzekomy guz mózgu, zapalenie nerwów, parestezje, bezsenność; zaburzenia miesiączkowania, objawy zespołu Cushinga, zahamowanie wzrostu u dzieci, wtórne zahamowanie czynności osi przysadkowo-nadnerczowej, zmniejszenie tolerancji węglowodanów, ujawnienie się utajonej cukrzycy, wzrost zapotrzebowania na insulinę lub doustne leki przeciwcukrzycowe u chorych na cukrzycę; zwiększenie ciśnienia śródgałkowego, jaskra wtórna, wytrzeszcz, uszkodzenie nerwu wzrokowego, zaćma podtorebkowa tylnej części soczewki; ujemny bilans azotowy spowodowany nasilonym katabolizmem białek; ból i zawroty głowy, omamy, psychozy, euforia, zmiany nastroju, objawy rzekomego guza mózgu spowodowane zwiększeniem ciśnienia wewnątrzczaszkowego i wystąpieniem tarczy zastoinowej; zakrzepy z zatorami, zatory tłuszczowe, hipercholesterolemia, przyspieszona miażdżyca naczyń, martwicze zapalenie naczyń, zakrzepowe zapalenie żył, arytmie lub zmiany EKG związane z hipokaliemią, omdlenia, nasilenie nadciśnienia tętniczego, pęknięcie serca jako konsekwencja niedawno przebytego zawału serca, nagłe zatrzymanie krążenia; leukocytoza, trombocytopenia, limfopenia; nasilenie lub maskowanie objawów zakażenia; reakcje anafilaktyczne. Zespół z odstawienia występuje po szybkim odstawieniu hydrokortyzonu po długotrwałym stosowaniu - może powodować zagrożenie życia.

  • Działanie z innymi lekami

    Podczas jednoczesnego stosowania z cyklosporyną może dojść do zmniejszenia klirensu glikokortykosteroidów i zwiększenia stężenia cyklosporyny we krwi poprzez wzajemne hamowanie metabolizmu leków; obserwowano napady drgawek u pacjentów otrzymujących jednocześnie duże dawki glikokortykosteroidów i cyklosporynę - należy monitorować stężenie cyklosporyny i w razie konieczności skorygować dawki obu leków. Glikokortykosteroidy antagonizują działanie leków hamujących esterazę acetylocholinową (np. neostygmina) i cholinomimetyków bezpośrednich (np. pirydostygmina), co objawia się ciężką niedomogą u chorych z miastenią - należy odstawić leki cholinomimetyczne, jeżeli to możliwe, co najmniej 24 h przed rozpoczęciem leczenia glikokortykosteroidami. Glikokortykosteroidy, nasilając utratę potasu, mogą zwiększać toksyczność digoksyny - podczas jednoczesnego stosowania należy monitorować stężenie potasu. Z estrogenami może dojść do zmniejszenia klirensu glikokortykosteroidów - w razie konieczności należy zmniejszyć dawkę glikokortykosteroidów. Leki indukujące enzymy mikrosomalne wątroby (barbiturany, fenytoina, ryfabutyna, ryfampicyna, aminoglutetimid, piramidon, karbamazepina) poprzez zwiększenie klirensu glikokortykosteroidów zmniejszają efekt ich działania. Inhibitory enzymów mikrosomalnych wątroby (erytromycyna, ketokonazol) poprzez zmniejszenie klirensu glikokortykosteroidów zwiększają efekt ich działania. Glikokortykosteroidy mogą przyspieszać metabolizm wątrobowy lub wydalanie izoniazydu. Glikokortykosteroidy zmieniają działanie leków przeciwzakrzepowych - należy monitorować wskaźnik INR i modyfikować dawkę leku przeciwzakrzepowego. Równocześnie stosowane leki moczopędne powodujące utratę potasu (np. tiazydy, furosemid, kwas etakrynowy) zwiększają ryzyko hipokaliemii - podczas jednoczesnego stosowania należy monitorować stężenie potasu. Glikokortykosteroidy zmniejszają działanie hipoglikemizujące leków przeciwcukrzycowych oraz działanie hipotensyjne leków przeciwnadciśnieniowych. Glikokortykosteroidy osłabiają działanie pankuronium. Z lekami z grupy NLPZ - przyspieszenie klirensu. Glikokortykosteroidy hamują odpowiedź immunologiczną, co powoduje zwiększenie toksyczności i zmniejszenie odpowiedzi po zastosowaniu szczepionek i anatoksyn.

  • Dawkowanie

    Lek może być podany we wstrzyknięciu dożylnym, infuzji dożylnej lub wstrzyknięciu domięśniowym. Dawkę leku ustala się indywidualnie w zależności od wskazań, stanu pacjenta i jego reakcji na lek. Zwykle dawki początkowe są większe, a po uzyskaniu pożądanego działania leczniczego ustala się dawki najmniejsze umożliwiające podtrzymanie działania terapeutycznego.Dorośli i dzieci powyżej 14 lat: zwykle dawka jednorazowa wynosi 100-250 mg; w ciągu doby do 1,5 g. W stanach ciężkich 100-500 mg dożylnie w powolnym wstrzyknięciu dożylnym trwającym 1-10 min. W przypadku wskazań, dawka może być powtórzona po 2, 4 lub 6 h. Zazwyczaj leczenie dużymi dawkami glikokortykosteroidów stosuje się nie dłużej niż 48-72 h. Jeśli leczenie dużymi dawkami musi być kontynuowane, zaleca się zastąpienie soli sodowej bursztynianu hydrokortyzonu solą sodową bursztynianu metylprednizolonu, która w małym stopniu lub w ogóle nie powoduje retencji sodu w organizmie. Jeżeli jest to możliwe, zaleca się zmniejszenie dawki i ograniczenie czasu stosowania glikokortykosteroidów ze względu na możliwość wystąpienia powikłań. Stosowanie leku u osób w podeszłym wieku nie wymaga specjalnego dawkowania. Dzieci do 14 lat: zazwyczaj jednorazowo; niemowlęta - 8-10 mg/kg mc., 2-14 lat - 4-8 mg/kg mc. na dobę. W uzasadnionych przypadkach dawki mogą być większe, nie stosuje się u dzieci dawek mniejszych niż 25 mg na dobę. Jeżeli możliwe, nie należy przedłużać stosowania glikokortykosteroidów u niemowląt i dzieci. Jeżeli kontynuowanie leczenia glikokortysteroidami jest niezbędne, należy rozważyć podawanie leku co drugi dzień. Podczas leczenia należy monitorować wzrost i rozwój dziecka. W przypadku kontynuowania leczenia u dzieci ponad 72 h, należy rozważyć zastąpienie soli sodowej bursztynianu hydrokortyzonu solą sodową bursztynianu metylprednizolonu, która nie powoduje retencji sodu w organizmie.Zaleca się, aby podział dawki dobowej uwzględniał biologiczny rytm wydzielania hormonu: dawka poranna, podawana między godziną 6 a 8 powinna stanowić 50%, południowa - 20% i wieczorna - 30% dawki dobowej.

  • Danych o lekach dostarcza: