Cisplatin-Ebewe

  • Skład

    1 ml koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji zawiera 0,5 mg lub 1 mg cisplatyny.

  • Działanie

    Lek przeciwnowotworowy, pochodna platyny. Hamuje syntezę DNA poprzez tworzenie krzyżowych wiązań w obrębie i pomiędzy nićmi DNA. W mniejszym stopniu hamuje syntezę białka i RNA. Jest niespecyficzna fazowo dla cyklu komórkowego. Także inne mechanizmy mogą się przyczyniać do aktywności przeciwnowotworowej cisplatyny, w tym zwiększenie immunogenności nowotworu. Onkolityczne właściwości cisplatyny są porównywalne z właściwościami związków alkilujących. Cisplatyna wykazuje również działanie immunosupresyjne, uwrażliwiające na promieniowanie i przeciwbakteryjne. Po podaniu dożylnym cisplatyna ulega szybkiej dystrybucji do tkanek. Więcej niż 90% całkowitej cisplatyny w osoczu wiąże się z białkami w ciągu 2 h po podaniu (proces ten może być nieodwracalny). Frakcja związana z białkami nie wykazuje aktywności przeciwnowotworowe. Cisplatyna przekształcana jest w nieenzymatycznym procesie do jednego lub więcej metabolitów. Eliminacja cisplatyny z osocza przebiega dwufazowo; odnotowano następujące okresy półtrwania: T0,5 dystrybucji: 10-60 min; T0,5 końcowej fazy eliminacji: 2-5 dni. W wyniku znacznego wiązania całkowitej zawartości cisplatyny z białkiem, faza eliminacji wydłuża się lub jest niecałkowita, a łączne wydalanie w moczu w okresie 84-120 h wynosi od 27-45% podanej dawki. W wyniku wydłużonej infuzji większa część dawki wydalana jest w moczu. Wydalanie z kałem jest minimalne.

  • Wskazania

    Rak jądra. Rak jajnika. Rak płaskonabłonkowy głowy i szyi. Raku płuc. Nowotwory pęcherza moczowego. Nowotwory szyjki macicy.

  • Przeciwwskazania

    Nadwrażliwość na cisplatynę, inne związki platyny lub którąkolwiek z substancji pomocniczych. Zaburzenia czynności nerek. Odwodnienie. Zaburzenia słuchu. Zahamowanie czynności szpiku. Neuropatia spowodowana przez cisplatynę. Jednoczesne szczepienie przeciw żółtej febrze. Jednoczesne leczenie fenytoiną. Ciąża i okres karmienia piersią.

  • Środki ostrożności

    Cisplatyna wykazuje skumulowane działanie nefro-, neuro- i ototoksyczne, które może ulec nasileniu w przypadku stosowania jej w skojarzeniu z innymi lekami działającymi toksycznie na te narządy i układy. Diureza na poziomie ≥100 ml/h zmniejsza nefrotoksyczność wywołaną przez cisplatynę; można ją osiągnąć poprzez dożylne nawodnienie pacjenta przed i po podaniu cisplatyny lub jeśli to nie wystarcza, można zastosować diurezę osmotyczną (np. podać mannitol). Hiperurykemia i hiperalbuminemia mogą predysponować do wystąpienia nefrotoksyczności wywołanej cisplatyną. Konieczne jest przeprowadzanie badań neurologicznych w regularnych odstępach czasowych w trakcie leczenia cisplatyną. Należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów z neuropatią obwodową, która nie jest wywołana cisplatyną. Szczególną ostrożność należy również zachować u pacjentów z ostrym zakażeniem bakteryjnym lub wirusowym. Przed rozpoczęciem leczenia cisplatyną oraz przed każdym kolejnym cyklem leczenia muszą być wykonane badania audiometryczne. Ototoksyczność może ulec nasileniu w przypadku wcześniejszego lub jednoczesnego stosowania napromieniania czaszki i może wykazywać związek z maksymalnym stężeniem cisplatyny w osoczu. Działanie ototoksyczne może być nasilone u dzieci leczonych cisplatyną. Przed rozpoczęciem leczenia cisplatyną, w trakcie jego trwania i po zakończeniu należy monitorować następujące parametry: czynność nerek, wątroby, czynność krwiotwórczą (liczba czerwonych i białych krwinek oraz płytek krwi), stężenie elektrolitów we krwi (wapń, sód, potas, magnez); zaleca się cotygodniową kontrolę ww. parametrów w całym okresie leczenia cisplatyną. Wystąpienie reakcji nadwrażliwości w trakcie wlewu cisplatyny wymaga przerwania wlewu oraz zastosowania odpowiedniego leczenia objawowego. Zastosowanie leków przeciwhistaminowych, adrenaliny i (lub) glikokortykosteroidów pomaga kontrolować reakcje rzekomoanafilaktyczne obserwowane po podaniu cisplatyny. Profilaktyczne podanie leku przeciwwymiotnego może złagodzić nudności i wymioty lub zapobiegać ich wystąpieniu. Ze względu na możliwość wynaczynienia, zalecane jest ścisłe monitorowanie miejsca wlewu pod kątem ewentualnej infiltracji podczas podawania leku.

  • Ciąża i laktacja

    Przeciwwskazane jest stosowanie cisplatyny w ciąży (możliwości rozwoju ciężkich wad wrodzonych u płodu) oraz w okresie karmienia piersią (lek przenika do mleka kobiecego). Kobiety w wieku rozrodczym i mężczyźni muszą stosować skuteczną antykoncepcję w trakcie leczenia cisplatyną oraz przez 6 mies. po jego zakończeniu. Leczenie cisplatyną może spowodować trwałą bezpłodność - przed rozpoczęciem leczenia należy poinformować pacjenta o możliwości zamrożenia nasienia.

  • Efekty uboczne

    U około 1/3 pacjentów po podaniu pojedynczej dawki cisplatyny zgłaszano ciężkie toksyczne działania na nerki, szpik kostny i narząd słuchu. Bardzo często: niewydolność szpiku kostnego, małopłytkowość, leukopenia, niedokrwistość, hiponatremia, gorączka. Często: posocznica, zaburzenia rytmu serca, bradykardia, tachykardia i inne zmiany w EKG (np. zmiany odcinka ST, objawy niedokrwienia). Niezbyt często: ostra białaczka (cisplatyna zwiększa ryzyko wtórnej białaczki; ryzyko wtórnej białaczki jest zależne od dawki i nie jest związane z wiekiem ani płcią), reakcje rzekomoanafilaktyczne (tj. obrzęk twarzy, świszczący oddech, skurcz oskrzeli, tachykardia, niedociśnienie tętnicze), reakcje alergiczne (np. wysypka, pokrzywka, zaczerwienienie lub świąd), hipomagnezemia, ototoksyczność, metaliczny osad na dziąsłach, zaburzenia spermatogenezy i owulacji, bolesna ginekomastia. Rzadko: reakcje anafilaktyczne, duszność, obrzęk twarzy i gorączka (konieczne może być zastosowanie leków przeciwhistaminowych, adrenaliny i steroidów), immunosupresja, hipercholesterolemia, drgawki, neuropatia obwodowa, leukoencefalopatia, zespół odwracalnej tylnej leukoencefalopatii, utrata czynności życiowych mózgu (w tym jeden przypadek ciężkich powikłań mózgowo-naczyniowych, zapalenia tętnic mózgu, zamknięcia tętnicy szyjnej, encefalopatii, zawał mięśnia sercowego, nadciśnienie tętnicze, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej. Bardzo rzadko: zwiększenie stężenia żelaza, zatrzymanie czynności serca. Częstość nieznana: zakażenie (powikłania zakaźne, u niektórych pacjentów zakończone zgonem), dodatni odczyn Coombsa, niedokrwistość hemolityczna, zwiększenie aktywności amylazy we krwi, nieprawidłowe wydzielanie hormonu antydiuretycznego, odwodnienie, hipokalcemia, hipofosfatemia, hipokaliemia, hiperurykemia, tężyczka, incydent mózgowo-naczyniowy, udar krwotoczny, udar niedokrwienny, brak odczuwania smaku, zapalenie tętnic mózgowych, objaw Lhermitte'a, mielopatia, neuropatia autonomiczna, niewyraźne widzenie, nabyta ślepota barw, ślepota korowa, zapalenie nerwu ocznego, obrzęk tarczy nerwu wzrokowego, pigmentacja siatkówki, zaburzenia poruszania oczami, zapalenie nerwu wzrokowego, szumy uszne, głuchota, zaburzenia przedsionkowe z zawrotami głowy, mikroangiopatia zakrzepowa (z zespołem hemolityczno-mocznicowym), choroba Raynauda, wymioty, nudności, jadłowstręt, czkawka, biegunka, ból żołądka, zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych, zwiększenie stężenia bilirubiny we krwi, zmniejszenie stężenia albuminy, zatorowość płucna, wysypka, łysienie, skurcze mięśni, ostra niewydolność nerek, niewydolność nerek (w tym zwiększenie stężenia azotu mocznikowego, kreatyniny, kwasu moczowego i (lub) zmniejszenie klirensu kreatyniny), zaburzenia kanalikowe, astenia, złe samopoczucie, wynaczynienie w miejscu podania (z miejscowym uszkodzeniem tkanek miękkich, w tym z zapaleniem tkanki łącznej, zwłóknieniem i martwicą, bólem, obrzękiem i rumieniem. Po zastosowaniu chemioterapii wielolekowej, po której podawano cisplatynę, opisano jeden przypadek jednostronnego pozagałkowego zapalenia nerwu wzrokowego z utratą ostrości widzenia. Ototoksyczność - objawia się jako szum w uszach i (lub) osłabienie słuchu, zwłaszcza w zakresie wyższych częstotliwości; u 10-15% pacjentów w zakresie normalnych częstotliwości. Uszkodzenie słuchu kumuluje się, może być nieodwracalne i czasami jest jednostronne. Ototoksyczność może być szczególnie ciężka u dzieci i pacjentów w podeszłym wieku. Nefrotoksyczność - może wystąpić po podaniu pierwszej dawki cisplatyny lub wielokrotnym podaniu leku. Łagodne, przemijające zaburzenia czynności nerek mogą wystąpić po podaniu jednej, pośredniej dawki cisplatyny - 20 mg/m2 do

  • Działanie z innymi lekami

    Leki przeciwnadciśnieniowe zawierające furosemid, hydralazynę, diazoksyd i propranolol mogą nasilać nefrotoksyczność cisplatyny. Leki nefrotoksyczne (np. cefalosporyny, aminoglikozydy, amfoterycyna B lub substancje kontrastujące) lub ototoksyczne (np. aminoglikozydy, diuretyki pętlowe) nasilają toksyczne działanie cisplatyny na nerki lub narząd słuchu. Z wyjątkiem pacjentów otrzymujących dawki cisplatyny >60 mg/m2, u których wydalanie moczu wynosi

  • Dawkowanie

    Dożylnie, we wlewie. Lek należy podawać wyłącznie pod nadzorem wykwalifikowanego lekarza onkologa mającego doświadczenie w podawaniu leków przeciwnowotworowych. Dawka cisplatyny uzależniona jest od choroby podstawowej, przewidywanej odpowiedzi na leczenie oraz od tego czy cisplatyna jest stosowana w monoterapii, czy jako składnik chemioterapii skojarzonej. Dorośli i dzieci: w monoterapii preparat jest podawany zazwyczaj w pojedynczej dawce 50-120 mg/m2 pc. co 3-4 tyg. lub w dawce 15-20 mg/m2 pc./dobę przez 5 kolejnych dni, co 3-4 tyg.; w chemioterapii skojarzonej - dawkę należy zmniejszyć, podawać co najmniej ≥20 mg/m2 pc. w cyklach powtarzanych raz na 3-4 tyg. Nie należy rozpoczynać kolejnego cyklu leczenia cisplatyną, zanim podane niżej parametry nie powrócą do wartości uznawanych za prawidłowe, tj.: stężenie kreatyniny we krwi 100 000/µl (>100 x 109/l), wynik audiogramu w zakresie normy. U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub zahamowaną czynnością szpiku kostnego dawkę cisplatyny należy zmniejszyć. Sposób podania. Lek podaje się we wlewie dożylnym trwającym 6-8 h. Przed podaniem koncentrat należy rozcieńczyć 1-2 litrami jednego z niżej wymienionych roztworów do wstrzykiwań: 0,9% NaCl; mieszanina 0,9% NaCl z 5% roztworem glukozy (1:1); jeśli nie jest możliwe nawodnienie przed zastosowaniem cisplatyny - mieszanina 0,9% NaCl i 5% roztworu mannitolu (1:1). Do podawania leku nie należy używać żadnych komponentów zawierających aluminium (zestawów infuzyjnych, igieł, cewników, strzykawek), które mogą mieć kontakt z cisplatyną. Na 2-12 h przed podaniem leku i co najmniej do 6 h po podaniu należy zastosować odpowiednie nawodnienie 0,9% roztworem NaCl lub mieszaniny roztworów 0,9%NaCl i 5% glukozy (1:1): dożylny wlew 100-200 ml/h przez 6-12 h przed zastosowaniem cisplatyny; po zakończeniu podawania cisplatyny należy zastosować wlew dożylny następnych 2 litrów z szybkością 100-200 ml/h przez 6-12 h. Jeśli wydalanie moczu po nawodnieniu jest mniejsze niż 100-200 ml/h, konieczne może być zastosowanie wymuszonej diurezy przez dożylne podanie 37,5 g mannitolu w postaci 10% roztworu (375 ml 10% roztworu mannitolu) lub przez podanie leku moczopędnego, jeśli czynność nerek jest prawidłowa. Podanie mannitolu lub leku moczopędnego konieczne jest również, gdy podawana jest dawka cisplatyny >60 mg/m2 pc. W celu zapewnienia wydalania odpowiednich ilości moczu, pacjent powinien wypijać duże ilości płynów w okresie 24 h po zakończeniu wlewu cisplatyny.

  • Uwagi

    Profil działań niepożądanych leku (np. neurotoksyczność, zaburzenia czynności o.u.n i narządów zmysłów) może ograniczać zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.

  • Danych o lekach dostarcza: