Stopy wciskamy w ciasne buty z wąskimi noskami. Nosimy skarpety ze sztucznych włókien z mocnymi ściągaczami. Całymi godzinami stoimy w pracy lub siedzimy w bezruchu. Nosimy obcisłą bieliznę. Kąpiemy się w gorącej wodzie, często leżymy w niej bardzo długo. Mało lub wcale nie ćwiczymy, w związku z czym w opłakanym stanie są mięśnie nóg, a ruchliwość stawów wcześnie staje się ograniczona.

Ból i trudności

Przypomnijmy sobie, jak wyglądają nóżki małego dziecka. Są delikatne, mięciutkie, skóra na nich jest cienka. Z wiekiem i stopy, i całe nogi zaczynają nosić piętno czasu. Skóra na nich grubieje, jeśli o nią nie dbamy, staje się sucha i szorstka, na stopach może nawet pękać. Na całych nogach uwidaczniają się żyły, z czasem naczynia krwionośne tuż pod skórą mogą pękać (wtedy mówimy o pajączkach), mogą też pojawiać się żylaki. W ramach procesu starzenia zachodzą zmiany zwyrodnieniowe w stopach, które mogą prowadzić do ich deformacji.

Reasumując – wraz z wiekiem nasze nogi zmieniają się. Ich nowy, mniej atrakcyjny wygląd to jednak nic w porównaniu z nadchodzącymi dolegliwościami. Zmiany zwyrodnieniowe bowiem mają zwykle to do siebie, że ich skutkiem są ból i postępujące trudności w chodzeniu.

Systematyczna praca

Wszystko zaczyna się już w dzieciństwie. – Ważne jest więc szybkie wychwycenie dysproporcji w budowie, zwrócenie uwagi na to, że dziecko dziwnie niszczy buty, na przykład zawsze znacznie bardziej od wewnętrznej strony – mówi lek. med. Alicja Starczak, specjalista rehabilitacji medycznej, kierownik Wojewódzkiego Ośrodka Rehabilitacji dla Dzieci w Bydgoszczy. – Na szczęście dzieci bardzo szybko do nas trafiają, już rodzice maluchów mających niewiele ponad rok zauważają czasami, że nieprawidłowe jest ustawienie stóp lub kolan. Takie dziecko nie współpracuje jeszcze z rehabilitantem, nie jest więc kierowane na ćwiczenia, od drugiego roku życia może jednak korzystać z masaży, stymulowania mięśni, masaży wodnych. A kiedy jest troszkę starsze, może już także pływać, jeździć na rowerze.

– Po prostu ma się ruszać – mówi dr Alicja Starczak. – W późniejszym wieku, czyli około trzeciego roku życia, możemy włączyć również gimnastykę korekcyjną. Problem z nią polega jednak na tym, że rodzice często oczekują zmian już po serii ćwiczeń w poradni rehabilitacyjnej. A to zbyt mało. Chodzi nam bardziej o nauczenie dziecka ćwiczeń, które będzie potem samo wykonywało je w domu. Tylko tak systematyczna praca może dać efekty.