Zastrzyk życia - szczepionka przeciw HPV

Rak szyjki macicy jest drugim co do częstotliwości występowania u kobiet nowotworem złośliwym. Każdego roku w naszym kraju rozpoznaje się około 4 tys. nowych przypadków zachorowań. U co drugiej Polki za późno.

Rak szyjki macicy jest dobrze zdefiniowany i poznany, w związku z tym możliwe są dwa sposoby walki z nim. Pierwszy – poprzez wczesne wykrycie w specyficznej diagnostyce, w procedurach chirurgicznych i drugi – poprzez zapobieganie dzięki wczesnej szczepionce.

Główną przyczyną zachorowania na raka szyjki macicy jest wirus brodawczaka (HPV), który występuje w ponad 100 różnych typach, powodując nieprawidłowy wzrost tkanek. Spośród wszystkich to właśnie wirus 16 i 18 HPV powoduje około 70 proc. przypadków raka szyjki macicy, a typy 6 i 11 HPV powodują około 90 proc. kłykcin, czyli brodawek narządów płciowych.

Istotnym elementem walki z tą choroba jest uświadomienie sobie tego, że zakażenie tym wirusem jest najbardziej prawdopodobne u osób aktywnych seksualnie w wieku 18-28 lat i dochodzi do niego na drodze kontaktów seksualnych.

Większość zakażeń przechodzi bezobjawowo, zwłaszcza na początku powstawania zmian nowotworowych, kiedy nie odczuwa się żadnych dolegliwości ani bólu. Z reguły dotyczy to typu wirusa wysokiego ryzyka, a więc typu 16 i 18. Przy zakażeniu wirusem brodawczaka typu 6 i 11, tzw. niskiego ryzyka, czasem pojawiają się brodawki płciowe na zewnętrznych narządach płciowych. Bywa jednak i tak, że zakażenie nie daje żadnych zmian i przechodzi w postać utajoną.


Ubiec chorobę

Czy można się zabezpieczyć przed rakiem szyjki macicy? Tak. Na rynku polskim jest już dostępna szczepionka (Silgard), którą podaje się dziewczynkom w wieku od 16 do 26 lat. Skuteczność preparatu zbadano u kobiet, a jego immunogenność, tzn. zdolność do indukowania reakcji układu immunologicznego na wirusa, była badana u dzieci i młodzieży w wieku od 9 do 15 lat. Ma on chronić przed dysplazją dużego stopnia (nieprawidłowy, przedrakowy wzrost komórek) szyjki macicy lub sromu i kłykcinami narządów rodnych, które są spowodowane przez zakażenie tym wirusem.


Jak działa szczepionka?

Wszystkie wirusy brodawczaka posiadają otoczkę (czyli „kapsyd”) utworzoną z białek. Szczepionka zawiera oczyszczone białka dla czterech typów wirusa brodawczaka ludzkiego, wytwarzane metodą rekombinacji kwasu DNA. Są one wytwarzane przez komórki, które otrzymały odpowiedni gen DNA, umożliwiający im wytwarzanie takich białek. Są one łączone w cząsteczki przypominające wirusa, dzięki czemu organizm je rozpoznaje.

Gdy pacjentka otrzymuje szczepionkę, układ immunologiczny wytwarza przeciwciała przeciwko tym białkom. Przeciwciała pomagają zniszczyć wirusa. Po szczepieniu, w przypadku ponownego kontaktu z wirusem, układ immunologiczny będzie w stanie szybciej wytworzyć przeciwciała.

Autor: mgr farmacji Barbara Sowadska-Kunysz

Komentarze