Te przypadłości mogą spotkać cię latem

Każdy z nas marzy o urlopie bez zmartwień i niedyspozycji. Niestety, od chorób nie ma wakacji, o czym świadczą chociażby przepełnione przychodnie w miejscowościach turystycznych. Co sprawia, że urlopowicze opuszczają wygodne hamaki i ustawiają się w kolejce do lekarza? Przede wszystkim dolegliwości związane z przedawkowaniem słońca, ale również infekcje intymne, ostre biegunki czy przykre skutki użądleń owadów.

Co jednak, gdy w promieniu wielu kilometrów nie ma żadnego ośrodka zdrowia? Jeśli sytuacja nie jest na tyle groźna, by wymagała wezwania karetki, pomocy trzeba szukać we własnej apteczce. Warto zadbać, by znalazło się w niej wszystko, co niezbędne.

Infekcje intymne

Latem jesteśmy szczególnie narażeni na infekcje intymne. Woda w odkrytych basenach lub jeziorach nigdy nie jest idealnie czysta. Plażowicze pozostawiają w niej resztki naskórka, kosmetyków, śliny i innych wydzielin, a przede wszystkim przeróżne zarazki. Ze względów anatomicznych na zakażenie w wodzie narażone są zwłaszcza kobiety. Higienie intymnej nie pomaga także siedzenie na ręczniku w mokrym kostiumie kąpielowym, brak prysznica zaraz po wyjściu z basenu, dzielenie się ręcznikami z innymi osobami czy korzystanie z publicznych toalet. Wśród najczęstszych dolegliwości intymnych można wymienić bakteryjne zapalenie pochwy (objawy to m.in. białawe, szare lub żółte upławy, czasem z pasemkami krwi, swędzenie i podrażnienie okolic intymnych), zakażenie chlamydią (nasilona wydzielina z pochwy, ból przy oddawaniu moczu), grzybica pochwy wywołana drożdżakami z gatunku Candida albicans (grudkowate upławy, swędzenie, pieczenie i podrażnienie okolic intymnych).

Apteczka na infekcje intymne:

  • probiotyki ginekologiczne,
  • lek zawierający furaginę skuteczną w chorobach dróg moczowych,
  • lek łagodzący objawy infekcji grzybiczych,
  • proszki do sporządzania nasiadówek i irygacji zawierające aktywny składnik – benzydaminę działającą przeciwzapalnie, przeciwbólowo, odkażająco i znieczulająco,
  • gałki dopochwowe z propolisem działające przeciwbakteryjnie i przeciwgrzybiczo, skuteczne w pierwszych stadiach choroby,
  • chusteczki do higieny intymnej, bardzo przydatne w czasie podróży.

Angina

Gdy nagłego, ostrego bólu gardła nie chce złagodzić żadna tabletka do ssania, temperatura ciała jest mocno podwyższona (nawet powyżej 39°C), czujemy się osłabieni i zmęczeni, prawdopodobnie zaatakowała nas angina. Ta nieprzyjemna, trudna do wyleczenia i bardzo zaraźliwa choroba lubi pojawiać się latem, gdy zafundujemy sobie szok termiczny (np. skacząc do zimnej wody lub pijąc lodowaty napój w gorący dzień) i w następstwie spadek odporności. To właśnie „wyrwy” w układzie immunologicznym umożliwiają działanie bakteriom (najczęściej paciorkowcom, ale również gronkowcom, pneumokokom lub Haemophilus influenzae) – zaatakowane migdałki powiększają się i pojawiają się na nich naloty ropne. Nieleczona lub nieprawidłowo leczona angina prowadzi do groźnych powikłań, łącznie z zapaleniem mięśnia sercowego czy sepsą. Leczenie anginy bywa trudne, gdyż nie od razu wiadomo, jakie bakterie wywołały chorobę i jaki antybiotyk będzie skuteczny. Dlatego w przypadku objawów anginy zawsze należy udać się do lekarza, który prawdopodobnie zaleci antybiotykoterapię, ale w łagodzeniu pierwszych objawów mogą się przydać wymienione niżej produkty z apteki.

Apteczka na objawy anginy:

  • szałwia do sporządzenia wywaru, którym płucze się gardło (łagodzenie stanów zapalnych),
  • środki przeciwbólowe i przeciwgorączkowe (np. aspiryna, paracetamol, ibuprofen),
  • spraye do gardła łagodzące ból,
  • termometr (do kontrolowania ciepłoty ciała).

Opryszczka wargowa

Kto choć raz doświadczył na swoich ustach bolesnych pęcherzy opryszczki, powinien zacząć się do nich przyzwyczajać. Wirus opryszczki (Herpes simplex typu 1) po wniknięciu do organizmu zagnieżdża się w układzie nerwowym i pozostaje tam w stanie uśpienia. W sprzyjających okolicznościach, czyli przede wszystkim gdy organizm jest nieodporny i osłabiony, wirus uaktywnia się. Niektórzy nosiciele wirusa chorują na opryszczkę raz na kilka lat, inni nawet kilka razy w miesiącu. Nie do końca wiadomo, skąd taka rozbieżność, wiadomo natomiast, że opryszczka lubi pojawiać się latem. Po pierwsze, w letnie dni łatwo o przegrzanie organizmu lub szok termiczny, spowodowany np. piciem lodowatych napojów. Po drugie, naukowcy są zdania, że promieniowanie UV (również to emitowane przez solarium) nasila ataki choroby – jedna z hipotez mówi, że zostają w ten sposób pobudzone zakończenia nerwowe aktywujące wirusa.

Apteczka na opryszczkę:

  • pomadki do ust z filtrami UV,
  • kremy lub plastry na opryszczkę,
  • leki przeciwwirusowe zawierające acyklowir zwalczający wirusa opryszczki (na receptę) – osobom z częstymi nawrotami choroby lekarz może zalecić profilaktyczne przyjmowanie leku, zwłaszcza latem.

Skaleczenia

Skaleczenia, otarcia i niewielkie ranki to nic niezwykłego podczas wakacyjnych wojaży. Dotyczy to zwłaszcza dzieci, ale wypadki zdarzają się również osobom dorosłym. Niewielkie uszkodzenia skóry zawsze warto obmyć w czystej, chłodnej wodzie, zatamować ewentualne krwawienie, a następnie opatrzyć. Dzięki nowoczesnym produktom dostępnym w aptekach z zabezpieczoną ranką lub pęcherzem nie trzeba marnować urlopu na kanapie – wodoodporne, elastyczne opatrunki pozwolą zapomnieć, że jesteśmy kontuzjowani.

Apteczka na skaleczenia i otarcia:

  • woda utleniona, jodyna lub płyn antyseptyczny,
  • elastyczny opatrunek w sprayu,
  • spray do usuwania plastrów lub opatrunków,
  • plastry z opatrunkiem,
  • elastyczny bandaż,
  • gaza jałowa,
  • plastry na odciski i otarcia stóp.

Użądlenia i ugryzienia owadów

Radość z letnich miesięcy dzielimy, niestety, z całą armią owadów. Komary i meszki są dokuczliwe, trudno się od nich opędzić, ale ich ugryzienia zazwyczaj nie są groźne, a z bąblami można sobie poradzić, stosując maści przeciwhistaminowe. Użądlenia przez osy i pszczoły bywają bardzo bolesne, ale rzadko są naprawdę niebezpieczne – w miejscu użądlenia zazwyczaj pojawia się jedynie odczyn miejscowy, czyli opuchlizna, świąd i pokrzywka, które ustępują po kilkunastu godzinach. Zdecydowanie groźniejsze są użądlenia w błonę śluzową jamy ustnej – takie sytuacje zdarzają się, gdy człowiek nieuważnie wypije napój, w którym pływał żywy owad. Jeśli miejscem użądlenia jest gardło, konieczne jest wezwanie pogotowia – silna opuchlizna może bowiem doprowadzić nawet do uduszenia. Pogotowie jest też potrzebne w przypadku alergii na jad owadów. Jej objawy to m.in. wymioty, duszności, gorączka, ból brzucha, utrata przytomności, a możliwy skutek to wstrząs anafilaktyczny (ze spadkiem ciśnienia tętniczego), który stanowi bezpośrednie zagrożenie życia osoby użądlonej. To skrajne przypadki, na które jednak należy być przygotowanym (chociażby posiadając podstawową wiedzę o reakcjach alergicznych). Uważać należy też na kleszcze – pajęczaki, które przenoszą bardzo niebezpieczne choroby, m.in. boreliozę.

Apteczka na owady i kleszcze:

  • spray na skórę odstraszający kleszcze, komary i meszki,
  • żel przeciwhistaminowy na ukąszenia,
  • łagodzący sztyft po ukąszeniu dla dziecka,
  • wapno (np. w tabletkach musujących lub syropie).

Dolegliwości gastryczne

Dalekie podróże oznaczają zazwyczaj spore zmiany w żywieniu. Nowe dania, do których nie zdążyliśmy jeszcze przywyknąć, picie zupełnie innej wody, a także beztroskie spożywanie warzyw i owoców prosto ze straganów (czy wręcz zrywanie ich prosto z krzaków, drzew czy grządek) to dla naszego układu pokarmowego ogromny szok. Biegunka podróżnych to choroba, która atakuje głównie turystów, a odpowiadają za nią obce, nieznane naszemu układowi immunologicznemu drobnoustroje. Objawy przypominają grypę żołądkową, czyli są to przede wszystkim dolegliwości gastryczne (biegunka, wymioty), którym mogą towarzyszyć osłabienie, uczucie rozbicia, a także bóle mięśniowe. Zdarza się również gorączka. „Zemsta faraona”, jak w egzotycznych rejonach nazywana jest biegunka podróżnych, potrafi skutecznie zepsuć urlop. Jeśli chorobę faktycznie wywołały bakterie obecne w jedzeniu czy wodzie (uwaga na kostki lodu, obsługa restauracji robi je z kranówki!), a nie wirusy (jak w przypadku grypy jelitowej), nie jest zaraźliwa. Inne, mniej groźne i uciążliwe dolegliwości gastryczne typowe dla okresu letniego to m.in. niestrawność, bóle żołądka czy zaparcia (często spowodowane spożyciem dużej ilości potraw z grilla).

Apteczka na problemy gastryczne:

  • krople żołądkowe – pomagają doraźnie na niestrawność i stany skurczowe układu pokarmowego,
  • tabletki na biegunki i niestrawność,
  • środki wspomagające regenerację wątroby,
  • węgiel leczniczy przeciw biegunce,
  • probiotyki oraz preparaty dostarczające elektrolitów i glukozy,
  • kapsułki lub saszetki na wzdęcia,
  • środki przeciwgorączkowe.

Oparzenia słoneczne

Teoretycznie wszyscy wiemy, że plażowanie wymaga rozsądku, w praktyce jednak bywa różnie. Jak powinno przebiegać, by sprawiać przyjemność, ale nie szkodzić skórze? Po pierwsze, musi rozpoczynać się wcześnie rano – nie dość, że słońce jest wówczas mniej ostre, to dodatkowo możemy cieszyć się pustymi plażami. Około godziny jedenastej, gdy zaczynają zbierać się prawdziwe tłumy z leżakami i parawanami, najlepiej udać się w zacienione miejsce i zrobić sobie długą sjestę. Bezpiecznie powrócić na plażę można około godziny piętnastej – akurat wtedy, gdy wszyscy inni zaczną zbierać się na obiad. Słońce nie będzie już mocno przypiekać, a my ponownie będziemy mogli cieszyć się wyludnioną plażą. Jednak bez względu na porę plażowania nie wolno zapominać o kremach z filtrem dobranym do typu skóry (im jaśniejsza karnacja, tym wyższe filtry). Smarowanie należy rozpocząć około 20-30 minut przed ekspozycją na słońce (tyle czasu trwa aktywacja ochronnych składników), a następnie powtarzać co 2 godziny i zawsze po wyjściu z wody. Uwaga na substancje fotouczulające! To najczęściej składniki niektórych leków antydepresyjnych, antykoncepcyjnych i przeciwcukrzycowych oraz zioła – dziurawiec i melisa. Stosowanie ich w czasie urlopu może skończyć się poparzeniami niezależnie od przestrzegania zasad bezpiecznego opalania.

Apteczka na oparzenia słoneczne:

  • mleczka, balsamy czy pianki z dodatkiem alantoiny, lanoliny, D-pantenolu, kwasu hialuronowego oraz witaminy E (działanie kojące, regenerujące i naprawcze),
  • preparaty chłodzące w żelu lub plastrach hydrożelowych (działanie kojące i przeciwbólowe),
  • woda termalna w sprayu (łagodzenie bólu, chłodzenie skóry),
  • chłodne okłady na bazie aloesu, kwasu borowego czy ekstraktów roślinnych (działanie przeciwzapalne),
  • środki przeciwbólowe,
  • kremy z filtrem UV.

Udar słoneczny

Udar jest reakcją całego organizmu na przegrzanie oraz utratę wody. Objawia się silnym osłabieniem, sennością, bólami i zawrotami głowy, przyspieszeniem pulsu, gorączką, dreszczami, nudnościami, w wielu przypadkach także oparzeniami skóry. Do udaru słonecznego (zwanego też udarem lub porażeniem cieplnym) nie dochodzi jedynie wskutek długiego opalania na plaży. Przytrafia się osobom opalającym się, przebywającym w bardzo nagrzanych, dusznych pomieszczeniach, dzieciom bawiącym się na nasłonecznionych placach zabaw lub drzemiącym w wózkach, które zostały szczelnie osłonięte kocykami lub pieluchami. Udar cieplny jest niebezpieczny, grozi utratą przytomności, zaburzeniami oddychania i pracy serca. Osobę, u której stwierdzi się objawy udaru, należy jak najszybciej umieścić w chłodnym, zacienionym pokoju, napoić chłodną wodą (może być lekko osolona), przygotować dla niej zimne okłady lub chłodną kąpiel. Do osoby nieprzytomnej trzeba oczywiście wezwać karetkę, podobnie jak do chorego, którego stan nie poprawia się pomimo naszych wysiłków (utrzymuje się bardzo wysoka temperatura, chory odwadnia się, wciąż wymiotując). W lżejszych przypadkach wystarczy przeważnie kilka dni spokoju w chłodnym mieszkaniu i odpowiednie nawadnianie organizmu. Nigdy nie należy choremu podawać napojów kofeinowych ani alkoholu (łącznie z piwem!), wszystkie te płyny mogą pogorszyć jego stan. Nie poleca się również podawania środków przeciwgorączkowych, zwłaszcza w pierwszym okresie po porażeniu.

Apteczka na udar cieplny:

  • chłodne kompresy,
  • preparaty elektrolitowe do podawania razem z wodą.

Choroba lokomocyjna

Zwana inaczej kinetozą lub chorobą ruchu, najczęściej dotyka dzieci, czasami jednak zmagamy się z nią przez całe życie. Występuje podczas jazdy samochodem, autobusem i statkiem, niektóre osoby cierpią też w pociągach i innych pojazdach. Zaburzenie to wywoływane jest nadmiernym pobudzeniem błędnika – narządu znajdującego się w uchu wewnętrznym. Brak zgodności bodźców wzrokowych (widok za oknem wskazuje na poruszanie się) i sygnałów odbieranych przez błędnik (ciało siedzi w fotelu, jest w spoczynku, więc teoretycznie nie porusza się) powoduje, że organizm odczuwa dyskomfort, reaguje złym samopoczuciem, nadmierną potliwością, nudnościami, wymiotami.

Apteczka na chorobę lokomocyjną:

  • leki bez recepty na bazie dimenhydrynatu,
  • leki na receptę na bazie prometazyny (w drażetkach lub syropie),
  • naturalne środki zawierające imbir.
Autor: Kamila Śnieżek

Komentarze