Laserem po oczach

Wada wzroku utrudnia życie prawie 40 proc. Polaków. Jednak nie musimy całe życie nosić okularów korekcyjnych czy soczewek kontaktowych. Nowoczesna okulistyka proponuje pacjentom alternatywę – laserową korekcję wad wzroku. Rozmowa z lek. med. Janem Grzeszkowiakiem z kliniki okulistycznej Lexummedica.

Zacznijmy od profilaktyki: czy odpowiednia dieta i styl życia mogą sprawić, że unikniemy problemów ze wzrokiem?


Pożywienie, będące paliwem i budulcem dla ciała, ma wpływ na wszystko, w tym także na kondycję oczu i jakość widzenia. Nieodpowiednie odżywianie, palenie tytoniu lub nadmierne spożywanie alkoholu zwiększa ryzyko powstawania chorób, np. cukrzycy lub nadciśnienia tętniczego, które następnie przyczyniają się do powstania schorzeń oczu i zaburzeń widzenia. Aby temu zapobiec, należy włączyć do diety owoce i warzywa, które są źródłem składników mineralnych, witamin antyoksydacyjnych, takich jak A, C i E oraz barwników: luteiny i zeaksantyny.

Witaminy neutralizują szkodliwe działanie tzw. wolnych rodników i poprawiają kondycję tkanek oka. Natomiast barwniki chronią je przed uszkodzeniami, które mogą spowodować promienie świetlne. Istnieją jednak choroby oczu, występujące pomimo stosowania odpowiedniej diety i zdrowego stylu życia.


Wydaje się to takie proste, a jednak wielu Polaków żyje z wadą wzroku. Czy każdą z nich można zoperować?


Rozwój technologii laserowych spowodował, że medycyna może w ciągu zaledwie kilkunastu minut pomóc osobom w wieku 20-55 lat, które cierpią zarówno na krótkowzroczność (do –10 dioptrii), nadwzroczność (do +5 dioptrii), jak i astygmatyzm (do 5 dioptrii). Do niedawna problemem było leczenie tzw. starczowzroczności, czyli wady polegającej na pogorszeniu widzenia do bliży następującego po 40 roku życia. Tkanki oka ulegają wtedy osłabieniu i pacjent traci zdolność ostrego widzenia z bliska. Medycyna także i tu uczyniła postępy.


Jak rozwiązano ten problem?


W takiej sytuacji możemy zastąpić soczewkę naturalną sztuczną soczewką wieloogniskową i zmniejszyć w ten sposób zależność pacjenta od okularów do bliży. Dodajmy, że postęp medycyny w dziedzinie okulistyki sprawia, że możemy nie tylko korygować wady, ale leczyć wiele poważnych chorób, takich jak zaćma czy jaskra. Możliwości są bardo duże i stale rosną.


Dlaczego w operacji wad wzroku wykorzystuje się akurat lasery?


Ponieważ są to urządzenia charakteryzujące się niezwykłą precyzją. Sterowane komputerem mogą np. usuwać warstwy tkanki cieńsze niż włos ludzki. Takie cięcie jest niemożliwe do wykonania odręcznie nawet przez najwybitniejszego chirurga. Lasery umożliwiają również dotarcie do miejsc, gdzie trudno jest dotrzeć tradycyjnymi metodami. Są mniej inwazyjne, przez co zwiększają bezpieczeństwo zabiegów i pozwalają na szybszy powrót pacjentów do pełni zdrowia.


Jakich laserów używa się w klinikach okulistycznych i jak one działają?


Podstawowym narzędziem laserowej korekcji wady wzroku jest tzw. laser excimerowy, którego używa się do ablacji rogówki i zmiany krzywizny przedniej części oka, czyli rogówki. Ostatnio w naszych klinikach pojawiło się dodatkowe, nowoczesne narzędzie wykorzystywane w dziedzinie chirurgii refrakcyjnej, czyli laser femtosekundowy. Służy on do nacięcia tzw. „płatka rogówki”. Dzięki temu chirurg odchyla płatek i odsłania głębsze warstwy rogówki dla działania lasera excimerowego korygującego wadę wzroku. Oba urządzenia różnią się od siebie nie tylko zastosowaniem, ale także charakterystyką wytwarzanej przez siebie wiązki światła. Są to jednak szczegóły, które bardziej interesują fizyków niż pacjentów.


Jak długo po operacji laserem trwa okres rekonwalescencji pacjenta?


Laserowa korekcja wzroku to zabieg wykonywany w ramach chirurgii jednego dnia. Trwa on kilkanaście minut, jest bezbolesny i umożliwia całkowite lub częściowe zlikwidowanie wady. Pacjent jeszcze tego samego dnia opuszcza klinikę. Bezpośrednio po zabiegu (przez okres 2-3 dni) pacjent może widzieć obraz lekko zamglony. Po zabiegu można wyrzucić okulary i szkła kontaktowe. Efekty utrzymują się przez całe życie.


Czy istnieją jakieś przeciwwskazania do korekcji wzroku laserem?


Zabieg nie powinien być wykonywany, jeśli pacjent ma mniej niż 20 lat lub jeśli zaobserwowano u niego szybkie pogłębianie się wady w ciągu ostatniego roku. Z tej metody leczenia nie powinny korzystać również kobiety w ciąży lub karmiące piersią, osoby z rozrusznikiem serca lub te, u których występują skłonności do powstawania tzw. bliznowców. Z udziału w zabiegu eliminują także zaburzenia siatkówki powstałe w wyniku cukrzycy oraz choroby, takie jak: zaćma, jaskra, zapalne schorzenia oczu, choroby nowotworowe i autoimmunologiczne.

Autor: Sybilla Walczyk

Komentarze