Kwas dha, czyli zdrowy tłuszcz

Wiemy o ogromnym znaczeniu prawidłowej suplementacji witamin i minerałów dla zdrowia człowieka. Wiemy o konieczności suplementacji kwasu foliowego przez kobiety w ciąży. Ale ciągle zbyt mało mówi się o znaczeniu suplementacji kwasu DHA. Czas pokazać jak ogromne znaczenie dla zdrowia człowieka ma właściwa podaż tego kwasu.

Co to jest kwas DHA?

DHA jest kwasem tłuszczowym z rodziny niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych NNKT – omega 3. Do rodziny tych kwasów zaliczamy: kwas ALA (alfa-linolenowy), który na drodze przemian enzymatycznych jest przekształcany w kwas EPA (eikozapentaenowy) a następnie w kwas DHA (dokozaheksaenowy). Wydaje się, że w określonych okresach rozwoju nawet dostarczenie odpowiedniej ilości kwasu ALA (najczęściej występujący w naszej diecie) nie zapewnia wystarczającej naturalnej syntezy kwasu DHA w organizmie.

Ponadto, w diecie obecnie istnieje znacząca przewaga kwasów nienasyconych szeregu n-6 i dlatego wskazane jest wzbogacanie diety w kwasy nienasycone n-3. Dlatego też kwas DHA powinien być suplementowany szczególnie przez kobiety w ciąży, matki karmiące oraz niemowlęta i dzieci.


Jakie znaczenie ma kwas DHA?

Dla kobiet w okresie ciąży DHA jest budulcem tkanki mózgowej i siatkówki oka dlatego też odpowiednio wysokie spożycie DHA przez kobiety w ciąży ma wpływ na rozwój ośrodkowego układu nerwowego płodu a w konsekwencji funkcji poznawczych dziecka, mowy oraz narządu wzroku. Ponadto podaż kwasów DHA jest niezwykle cenna dla zdrowia matki. Może zmniejszać częstość występowania stanu przedrzucawkowego, czyli powikłań okołoporodowych, które dotykają nawet 8% ciężarnych. Podaż DHA ma wpływ na zmniejszenie ryzyka wystąpienia depresji u kobiet ciężarnych. Ostatnie badania dowodzą, że kobiety w ciąży mogą bezpiecznie przyjmować 500 a nawet 1000 mg DHA na dobę.

W okresie karmienia piersią Centralny układ nerwowy bardzo intensywnie rozwija się do 3-go roku życia. Dlatego dziecko karmione piersią powinno przyjmować DHA wraz z mlekiem matki. Aby było to możliwe, matka również musi spożywać odpowiednie ilości DHA.


Niemowlęta

Jak wspomniano wyżej, podaż DHA jest ważna od pierwszych dni życia. Ma to wpływ na ostrość widzenia a następnie na rozwój zdolności poznawczych oraz rozwój psychomotoryczny w pierwszych latach życia.


Dzieci

U dzieci prawidłowa podaż kwasu DHA ma również wpływ na ośrodkowy układ nerwowy oraz na obniżenie ryzyka zespołu metabolicznego i innych zaburzeń takich jak procesy miażdżycowe naczyń krwionośnych. Zapotrzebowanie na kwas DHA wzrasta wraz z wiekiem, proporcjonalnie do masy ciała i towarzyszy zwiększonemu zapotrzebowaniu na pozostałe składniki odżywcze. Wielonienasycone kwasy tłuszczowe w postaci suplementu są wskazane w przypadku diety ubogiej w DHA, czyli w przypadku wyłączenia z niej ryb morskich, co jest powszechną praktyką w Polsce. Powyższe obserwacje przekonują, że kobiety w ciąży, matki karmiące oraz niemowlęta i dzieci to grupy, dla których szczególnie ważna jest odpowiednia podaż kwasu DHA.


Ryzyko związane z jedzeniem ryb

Głównym źródłem kwasu DHA są algi i tłuste ryby morskie. Jednakże w Polsce ich spożycie jest szczególnie niskie. Ponadto w przypadku kobiet w ciąży, matek karmiących, niemowląt i dzieci pojawia się problem zanieczyszczenia ryb morskich metalami ciężkimi (rtęć, ołów) oraz dioksynami. Dlatego też dobrą i bezpieczną alternatywą w tej sytuacji jest zastosowanie suplementów kwasu DHA wolnych od metali szkodliwych i o potwierdzonym pochodzeniu i czystości.

Autor: Barbara Hołub

Komentarze