Kiedy głos odmawia posłuszeństwa - niebezpieczna chrypka

Wbrew obiegowej opinii, chrypka jest groźnym schorzeniem, gdyż może prowadzić do uszkodzenia strun głosowych, a więc zmiany barwy głosu bądź też tymczasowej lub całkowitej utraty jego dźwięczności. Dlatego też warto bliżej przyjrzeć się tej tylko pozornie niewinnej dolegliwości.

Chrypka to powszechne, lecz często lekceważone zaburzenie czynności krtani objawiające się zmianą barwy głosu. Chory traci możliwość wydawanie dźwięków o wysokiej częstotliwości, a jego głos staje się ostry i skrzeczący. Chrypce towarzyszy często kaszel, ból gardła oraz pieczenie w gardle. Na schorzenie to narażeni są przede wszystkim ludzie korzystający w znacznym stopniu z głosu jako narzędzia pracy: nauczyciele, telemarketerzy, aktorzy, adwokaci, spikerzy, sprzedawcy czy śpiewacy. Pozostali mogą skarżyć się na chrypkę głównie w okresie zimowym, jako jeden z objawów przeziębienia.

Wbrew pozorom chrypka nie jest wcale niewinnym schorzeniem. W przypadku utrzymywania się jej powyżej dwóch tygodni lub jednoczesnego występowania chrypki wraz z wysoką gorączką, silnym kaszlem, bólami uszu lub trudnościami w przełykaniu należy bezzwłocznie zasięgnąć porady lekarza specjalisty – laryngologa. Badanie krtani metodą laryngoskopii pośredniej polega na wprowadzeniu przez jamę ustną do gardła specjalnego lusterka krtaniowego bądź giętkiego laryngoskopu.


Przyczyny

Przyczyną chrypki jest nieprawidłowe stykanie strun (fałd) głosowych lub zaburzenia ich elastyczności. Struny głosowe ulokowane są w krtani i są fałdami błony śluzowej o długości około 1,5 cm i szerokości 0,5 cm. Wydostające się z płuc powietrze wprawia struny głosowe w drgania, które artykułowane są w jamie ustnej. Chrypkę może powodować wiele czynników, takich jak:


• nadwerężenie więzadeł głosowych na skutek zbyt intensywnego mówienia, krzyczenia lub śpiewania,
• podrażnienie krtani dymem tytoniowym lub suchym ogrzewanym (zimą) lub klimatyzowanym (latem) powietrzem,
• oddychanie zimą przez usta,
• zapalenie krtani wywołane przeziębieniem,
• zażywanie niektórych leków, np. stosowanych w leczeniu astmy i zawierających pochodne kortyzolu lub moczopędnych posiadających w swym składzie kanrenon potasu lub spironolakton,
• przemęczenie, nerwowość i stres,
• obrzęk alergiczny w krtani,
• refluks żołądkowo-przełykowy,
• niedoczynność tarczycy,
• występowanie ciała obcego (guzki, polipy, brodawczaki) w obrębie fałd głosowych,
• podrażnienie nerwów krtaniowych, np. po przebytej operacji,
• zapalenie krtani na skutek innych infekcji: błonicy, krztuśca czy gruźlicy,
• nowotwory krtani lub strun głosowych.


Rodzaje i leczenie

Chrypka krótkotrwała – wywołują ją infekcje bakteryjne, nadużywanie strun głosowych, palenie tytoniu, picie alkoholu lub zimnych napojów, alergeny, niektóre środki chemiczne. Leczenie polega na przyjmowaniu leków przeciwkaszlowych lub homeopatycznych dostępnych w aptece bez recepty. Można również stosować płukanki oraz inhalacje o działaniu nawilżającym struny głosowe. Pomocne w tym będą napary z szałwii lub rumianku, olejki o działaniu odkażającym i przeciwzapalnym (lawendowy, eukaliptusowy, sosnowy, sandałowy) oraz roztwory sody oczyszczonej.

Jeżeli dolegliwości nie ustępują w ciągu kilku dni, lekarz może zalecić leczenie antybiotykami. Unikać należy z kolei substancji podrażniających więzadła głosowe, takich jak: tytoń, alkohol, mocna kawa i herbata, kurz, gorące i ostre potrawy oraz zimne i suche powietrze. Do minimum powinno się również ograniczyć używanie głosu. Wbrew pozorom szept obciąża gardło bardziej niż mówienie ściszonym tonem, więc, jeśli to konieczne, należy mówić normalnym głosem.


Chrypka przewlekła – na skutek przewlekłej chrypki dochodzi do przerostowych lub zanikowych zmian na strunach głosowych. Często schorzenie to związane jest z długotrwałym nadwerężaniem aparatu głosowego. Na przewlekłą chrypkę skarżą się głównie nauczyciele, z których ponad 40 proc. cierpi na tę dolegliwość. Dobre rezultaty daje w tym wypadku nauka prawidłowej techniki emisji głosu i oddychania przeponą. Pomocne będzie także wykonywanie ćwiczeń rozluźniających mięśnie szyi i twarzy (np. zaciskanie zębów, mruczenie, ziewanie, wibrowanie wargami, opukiwanie opuszkami palców twarzy i szyi). Wieloletnie eksploatowanie nadwerężonych strun głosowych może ponadto skutkować wystąpieniem polipów lub tzw. guzków śpiewaczych na powierzchni strun, które usuwa się operacyjnie.

Przewlekła chrypka może także wystąpić na skutek uszkodzenia nerwów krtani wywołanych nowotworem tarczycy lub płuc, chorobom układu nerwowego, powiększeniu serca. W takich przypadkach leczenie chrypki często bywa nieskuteczne i nie udaje się jej zlikwidować. Czasami zmiana barwy głosu nie jest symptomem choroby krtani, a objawem refluksu żołądkowo-przełykowego. Powracająca do gardła i krtani kwaśna treść żołądkowa jest nie tylko przyczyną występowanie zgagi, ale także chrypki, gdyż podrażniając fałdy strunowe powoduje ich obrzęk.

Przewlekła chrypka, zwłaszcza u osób palących papierosy, może być wczesnym objawem raka krtani. Wczesne wykrycie tego nowotworu jest szansą ocalenia krtani. W przeciwnym wypadku lekarz musi ją usunąć, a pacjent musi przejść długotrwałą i trudną do przyswojenia naukę zastępczej mowy przełykowej.

Autor: Natalia Zachwieja

Komentarze

  • 2016-03-31 gość

    i niczego ciekawego się nie dowiedziałam, a moja chrypka trwa już rok.

  • 2016-03-31 gość

    MAM CHRYPĘ...