Jak każda kobieta badać się powinna

Zdrowa, pełna sił, energii i radości życia. Oto zestaw cech, których życzy sobie każda kobieta.

Spełnienie tych pragnień jest możliwe. Należy racjonalne się odżywiać, umiejętnie zwalczać stres, korzystać z dobroczynnego działania ruchu. Ale ponadto badać się! Dzięki badaniom profilaktycznym można wyprzedzić chorobę lub skutecznie zwalczyć, gdy się pojawi.


Od lat …nastu do stu

Od lat 16, 17, ale najpóźniej po ukończeniu 20 roku życia raz w miesiącu, kilka dni po okresie należy samodzielnie badać piersi. O sposób wykonywania samobadania najlepiej zapytać lekarza. Zalecenie sprawdzania stanu piersi pozostaje w mocy także po menopauzie. Najlepiej wybrać w tym celu jeden stały dzień miesiąca. Każda kobieta powinna szybko zgłosić się do lekarza, gdy stwierdzi jakieś zmiany w piersiach, choć warto pamiętać, że nie każde zgubienie czy guzek jest groźny. Jednak lepiej zgrzeszyć nadmiarem ostrożności niż groźnym w skutkach lekceważeniem. I zalecenie pozornie drobne, ale ważne: co pół roku warto pójść do dentysty, by w porę zadbać o zęby. Ich stan jest istotny nie tylko dla urody, lecz i dla zdrowia.


Wiek 25-35 lat

Na ogół w tym wieku jest się w dobrej formie. Ale czasem odczuwa się znużenie lub osłabienie. Z reguły tłumaczy się to nadmiarem obowiązków zawodowych i domowych, tempem życia. Oczywiście, może tak być. Jednak niezależnie od samopoczucia należy dla własnego zdrowia i spokoju ducha wykonywać regularnie następujące badania.

Raz na rok: badanie ginekologiczne, cytologia, USG piersi, pomiar ciśnienia krwi;
Raz na 3 lata: morfologia krwi, poziom cukru we krwi, poziom cholesterolu z lipidogramem, czyli ustaleniem cholesterolowych frakcji oraz badanie ogólne moczu; ponadto badanie wzroku, koniecznie u okulisty, dobór okularów w salonie sprzedaży nie zastąpi wizyty u specjalisty. Raz na 10 lat: EKG, RTG klatki piersiowej, poziom TSH , czyli hormonu tyreotropowego, sterującego pracą tarczycy.


Wiek 35-45 lat

Zdaniem lekarzy, kobiety w tym wieku, z reguły żony i matki, bardzo dbałe o zdrowie całej rodziny, najczęściej zapominają o własnym. Stałe tłumaczenie: brak czasu. Istotnie, jest to okres, w którym mogą skumulować się zawodowe i życiowe obowiązki. Ale równocześnie, wraz z biegiem lat, szybciej odczuwa się zmęczenie, brakuje sił, gorzej znosi się stres. W tym wieku mogą więc częściej pojawiać się banalne infekcje, przejściowe dolegliwości, ujawniać schorzenia lub predyspozycje do nich. Tym ważniejsza więc staje się regularność w wykonywaniu badań. Powinno się przestrzegać następujących zaleceń.

Raz na rok: badanie ginekologiczne (najlepiej u stałego lekarza, który zna np. przebieg kolejnych ciąż, ewentualne tendencje do kobiecych infekcji), cytologia, USG piersi, ciśnienie krwi.
Raz na 2 lata: morfologia krwi, poziom cukru, cholesterolu z lipidogramem, ogólne badanie moczu. A także EKG i badanie okulistyczne. Raz na 5 lat: badanie RTG klatki piersiowej, spirometria, poziom TSH – hormonu tyreotropowego tarczycy, a także USG całej jamy brzusznej.

Poza wykonywaniem zaleconych badań warto poradzić się lekarza, gdy zauważy się jakieś zmiany w organizmie, np. na ciele przybywa pieprzyków. Gdy puchną nogi i pojawiają się na nich pajączki niewykluczona jest celowość dopplerowskiego USG, które wykaże ewentualne zmiany w żyłach i umożliwi ich wczesne leczenie. Ponadto zdarza się, że lekarz proponuje, by ciśnienie kontrolować co pół roku. Natomiast ginekolog może uznać, że zamiast USG piersi lub oprócz tego badania należy zrobić mammografię. Może też zlecić wykonanie tzw. profilu hormonalnego, czyli badanie we krwi poziomu hormonów, co ułatwi przewidywanie początku przekwitania i łatwiejsze zwalczanie ewentualnych dolegliwości.


Wiek 45-55

Wprawdzie w naszej szerokości geograficznej menopauza najczęściej pojawia się w wieku 52 lat, to już wcześniej może dawać przykre oznaki spadku poziomu estrogenów. Odbija się to często na samopoczuciu i jakości życia. Ale trzeba, bo można, zrobić wszystko, by możliwie szybko wyrównać formę, bez większego uszczerbku dla zdrowia. Na początek warto już co 3- 6 miesięcy mierzyć ciśnienie. Na stałe konieczne są następujące działania.

Raz na rok: profilaktyczna wizyta u lekarza pierwszego kontaktu; badanie poziom cukru we krwi, cholesterolu, lipidogram, badanie EKG; wizyta u ginekologa, cytologia, mammografia lub USG piersi (o wyborze badania decyduje lekarz), badanie okulistyczne. Raz na 2 lata: morfologia, czyli podstawowe badanie krwi, ogólne badanie moczu. Raz na 3 lata: RTG klatki piersiowej (palaczkom może lekarz zalecić większą częstotliwość, a także spirometrię). Raz na 5 lat: USG brzucha (wykrywa ono m.in. kłopoty z wątrobą, drogami żółciowymi, jelitami, nerkami czy trzustką).

Nietrzymanie moczu to często kłopot wstydliwie ukrywany. Niesłusznie, bo ginekolog lub urolog poza ogólnym badaniem moczu może zlecić dodatkowo USG pęcherza i posiew z antybiogramem, co wykluczy lub potwierdzi infekcję. Po menopauzie warto też skontrolować stan kości, wykonując densytometrią, by w porę uchwycić ewentualny rozwój osteoporozy i zacząć ją skutecznie leczyć.


Po 55 roku życia

Z każdym niepokojącym objawem należy zgłosić się do lekarza. A i przy braku dolegliwości warto obserwować organizm, tym skrupulatniej, im więcej ma się lat. Dla kobiet oznacza to nadal wykonywanie badań, takich jak w poprzednim przedziale wiekowym, ale…

Raz w roku: wizyta u lekarza rodzinnego i ustalenie, czy potrzebne są dodatkowe badania lub zmiana częstotliwości dotychczasowych; cukier we krwi, cholesterol wraz z lipidogramem, badanie EKG; wizyta u ginekologa, cytologia, mammografia lub USG piersi, badanie okulistyczne. Raz na 2 lata: podstawowe analizy krwi, ogólne badanie moczu. Raz na 3 lata: RTG klatki piersiowej, spirometria. Raz na 5 lat: USG brzucha. Raz na 10 lat: kolonoskopia, czyli badanie jelita grubego od wewnątrz. Pozwala wykryć raka, jak i polipy, z których może się rozwinąć. Często usuwa się je od razu podczas badania.

Autor: Ewa Łuszczuk

Komentarze

  • 2016-03-31 gość

    Wczoraj poszlam do mojej przychodni do poradni dla kobiet.Chcialam zrobic cytologie i co slyszalam??????ze niestety jestem juz za stara bo mam 60 lat i dla mnie juz nie ma cytologii bezplatnej,musze za nia zaplacic.Czyli kobieta majac 60 lat juz nie musi sie badac i leczyc ma tylko zdychac!!!!!!!Co ten rzad robi z nami,chce sie ludiz pozbyc,brak mi slow na to wszystko!!!!!!!Za co ja place na kase chorych???????Niech sie ktos za to wezmie!!!!!