Czuła plamka

Plamka żółta to centralna część siatkówki oka. Gdy nastąpi trwałe uszkodzenia znajdujących się w niej fotoreceptorów, może dojść do utraty wzroku.

Zwyrodnienie plamki żółtej, które powoduje problemy, daje niejednorodne objawy. Często rozwój choroby jest tak powolny, że niemal się nie zauważa pogorszenia wzroku. Ale zdarzają się też przypadki gwałtownego ataku i szybkiej utraty widzenia. Generalnie zwyrodnienie występuje w dwu postaciach.

Tzw. suche, początkowo może powodować tylko jakby przymglenie wzroku, co przez chorego bywa tłumaczone przemęczeniem oczu, niewyspaniem itp. Drugie, tzw. wysiękowe uszkadza wzrok gwałtownie. Szybciej powoduje gorsze postrzeganie lub niedostrzegania przedmiotów znajdujących się w centrum pola widzenia. Chory na AMD widzi nieistniejące zakrzywienie linii, np. krzywe framugi. Ma trudności z czytaniem, gdyż mylą mu się litery o podobnych kształtach, nie odróżnia dobrze szczegółów, traci wrażliwość na kontrast, słabiej odróżnia barwy. Stąd problemy z prowadzeniem samochodu, a nawet oglądaniem telewizji. Wreszcie w centrum jego pola widzenia pojawia się ciemna plama, widzi tylko to, co znajduje się po jej bokach.

Zwyrodnienie plamki żółtej jest nieuleczalne. Można jednak skutecznie zahamować jej rozwój lub spowolnić go na tyle, by nie doszło do ślepoty. Najistotniejsza jest możliwie wczesna diagnoza. Dlatego okuliści apelują, by przy wszelkich kłopotach z widzeniem niezwłocznie zgłosić się do lekarza. Specjalne preparaty podawane co jakiś czas dają pozytywny skutek. U większości pacjentów hamują chorobę, u sporej części następuje poprawa widzenia.


Przyczyny choroby

Dzisiaj wiadomo, że rozwojowi AMD sprzyja nie tylko zaawansowany wiek. Pewną rolę grają czynniki genetyczne. Na AMD częściej niż mężczyźni chorują kobiety, jasnookie częściej niż ciemnookie. Ale ponadto znaczący wpływ na zwyrodnienie plamki żółtej ma tryb życia i takie jego skutki jak otyłość, nadciśnienie, zmiany miażdżycowe w tkankach oka. Szkodzą też niedobre przyzwyczajenia – palenie papierosów, brak ochrony przed nadmierną ilością słońca.


Rady na co dzień

Lekarze uważają, że warto zadbać o specjalny jadłospis. Zalecają, by w menu było pod dostatkiem luteiny i zeaksantyny, naturalnych barwników plamki żółtej, witamin C i E, składników mineralnych, takich jak cynk i selen. Bardzo ważna jest także odpowiednia ilość kwasów tłuszczowych omega 3. W praktyce oznacza to codzienne spożywanie przynajmniej dwóch porcji warzyw i owoców zawierających luteinę. Ponadto 2-3 razy w tygodniu należy jeść tłuste ryby. Bywa, że lekarz zaleci przyjmowanie odpowiednich preparatów, czasem przygotowywanych na receptę. Jednak z reguły, gdy nic złego nie dzieje się ze wzrokiem, wystarczy zdrowy jadłospis.


Badanie lekarskie

Warto, by każdy po ukończeniu 40 roku życia wykonał pełne badanie okulistyczne, w tym koniecznie dna oka. Ponadto można pokusić się, by samemu na bieżąco badać stan plamki, posługując się prostymi testami Amslera. Są one dostępne we wszystkich przychodniach okulistycznych, także u wielu lekarzy rodzinnych.

Autor: Świat Zdrowia

Komentarze