Ból sygnał ostrzegawczy

Piekielny, dotkliwy, przejmujący, łupiący, ćmiący, rozsadzający - to tylko niektóre z określeń bólu. Jest on zjawiskiem subiektywnym i każdy odczuwa go inaczej. Reakcja na niego jest silniejsza w stanach zmęczenia, wyczerpania nerwowego, a szczególnie źle znosimy go nocą.

Raz na kilkadziesiąt tysięcy urodzeń na świat przychodzi człowiek nieodczuwający bólu, bowiem natura nie wyposażyła go w zakończenia nerwowe, które wysyłają sygnały bólowe do mózgu. Niestety, ludzie ci zazwyczaj wcześnie umierają, gdyż żadna syrena alarmowa nie ostrzega o awariach w ich organizmie.


Rodzaje bólu

Medycyna dzieli ból na dwa rodzaje: pierwotny i wtórny. Pierwotny dla pacjenta oznacza uczucie kłująco-piekące, określane mianem bólu ostrego. Wtórny zaś, czyli przewlekły, ma charakter ćmiący i w pierwszej fazie jest mniej dokuczliwy. Tyle tylko, że pierwotny ustępuje wraz z przyczyną, natomiast wtórny nasila się stopniowo i nęka długo, nawet latami.

O tym, jak poważnie ból został przez naukę potraktowany, świadczy powstanie oddzielnej dziedziny medycyny, zwanej dolorologią, której celem jest zarówno poznanie samego zjawiska, jak i szukanie skutecznych metod zwalczania go.

Co ma robić człowiek nękany bólem, jeśli jego przyczyn nie da się wyeliminować? Przede wszystkim trzeba zdać sobie sprawę z tego, że leczenie bólu jest leczeniem objawowym i bez ustalenia jego przyczyny nie można oczekiwać radykalnych efektów.

Do najwyżej cenionych metod należą fizykoterapia oraz treningi autogenne, których celem jest wyzwolenie własnych sił obronnych. Niekiedy lekarz posługuje się metodą zabiegową, np. blokadą nerwów przenoszących ból. Istotnym orężem w walce z nim są także leki farmakologiczne.

W Polsce można kupić bez recepty kilkaset środków przeciwbólowych, które różnią się tylko pozornie - naprawdę do wyboru mamy trzy grupy leków. Do pierwszej należą te zawierające paracetamol, do drugiej - kwas acetylosalicylowy, do trzeciej zaś - pochodne kwasu acetylosalicylowego. Są również leki złożone, w których do jednego aktywnego składnika dodawana jest najczęściej kofeina potęgująca działanie przeciwbólowe.

Środki farmakologiczne uśmierzają ból łagodnie i obniżają gorączkę, a niektóre z nich działają przeciwzapalnie, jednakże przyjmowanie ich na własną rękę może wyrządzić organizmowi wiele szkód. Spełnią swoją rolę, gdy będą stosowane racjonalnie, dobierane i dawkowane indywidualnie, najlepiej po konsultacji z lekarzem.

Autor: Krystyna Skirowska

Komentarze