Agresywny nastolatek

Trening Zastępowania Agresji to amerykański program radzenia sobie z agresją nastolatków. Na czym polega?

Trening składa się z kilkunastu spotkań, na których grupa nastolatków w obecności dwóch doświadczonych trenerów uczy się zastępować zachowania agresywne, zachowaniami prospołecznymi. Jeśli z jakichś względów udział w grupie jest niemożliwy, trening z nastolatkiem można przeprowadzić z samodzielnie. Jak?


Nazwij wyzwalacze zewnętrzne

Wyzwalacze zewnętrzne to osoby, zachowania i sytuacje, z którymi spotykasz się w swoim życiu. Może jest to nauczyciel, na którego wystarczy, że spojrzysz i już czujesz złość. Może są to jakieś konkretne słowa Twoich rodziców, które wyprowadzają Cię z równowagi. Spróbuj samodzielnie nazwać i wypisać wszystko to co Cię złości.


Nazwij wyzwalacze wewnętrzne

Po ustaleniu wyzwalaczy zewnętrznych, przypatrz się myślom, które one wywołują, czyli wyzwalaczom wewnętrznym. Zastanów się co pojawia się w Twojej głowie, kiedy widzisz tego nauczyciela. Może jest to myśl typu: „jak ja go nienawidzę” lub „uwziął się na mnie”.


Wyłap sygnały z ciała

Co się dzieje w Twoim ciele, kiedy się złościsz? Przykładowo, widzisz tego nauczyciela i jak reaguje Twoje ciało? Może czujesz skurcz żołądka, zaciskasz pięści, zaczynasz się pocić lub masz przyspieszony oddech? Poobserwuj swoje ciało, bo ono posyła Tobie sygnały, że coś z zaczyna się dziać. Jeśli je rozpoznasz i umiejscowisz, pomogą Tobie przejąć kontrolę nad całą spiralą emocji, która się dopiero rozkręca.


Skorzystaj z reduktorów

Postaraj się znaleźć takie sposoby, które pomagają Tobie obniżyć odczuwane napięcie. Czyli co możesz zrobić, żeby zmniejszyć poziom swojej złości. Bardzo pomocne jest głębokie oddychanie, liczenie wstecz, przyjemne wyobrażenia, czy prognozowanie, czyli przewidywanie, że po określonym zachowaniu jest kara albo nagroda.


Użyj monitu

Monity, to myśli, które mają na celu wprowadzić uspokojenie i opanowanie. Zastanów się, jak inaczej możesz pomyśleć o tej trudnej osobie, czy sytuacji? Może np. „Nie warto sobie psuć humoru”; „Nie dam się sprowokować”


Daj sobie nagrodę

Bardzo istotne jest wzmacnianie pozytywne każdego zachowania, które jest alternatywą do reagowania agresją. Jeśli udało Ci się zidentyfikować wszystkie wyzwalacze zewnętrzne, nagródź się. Jeśli już wiesz, jak Twoje ciało daje Ci znać o złości, nagródź się.

Bardzo trudno jest zastosować powyższy schemat zachowania od razu, potrzebny jest trening i docenianie każdej małej, pozytywnej zmiany. Nagrodą może być wszystko, co sprawia Tobie przyjemność. Warto udzielać sobie pochwał, np. „Dzisiaj nie dałem się wyprowadzić z równowagi” lub „Mimo, że miałem ochotę obrzucić kogoś wulgaryzmami, odszedłem na bok, wziąłem trzy głębokie wdechy i mi przeszło”.

Autor: Andżelika Korczak-Urban, psycholog

Komentarze