Węglowodany dostarczamy organizmowi wraz z pożywieniem. Niekiedy jednak istnieje konieczność podania cukru prostego - glukozy drogą dożylną (jako lek). Oczywiście, może mieć to miejsce tylko pod kontrolą lekarza. Glukoza podawana dożylnie w postaci wlewów kroplowych w stężeniu 5 proc. krótkotrwale zwiększa objętość krążącej krwi ( stosowana jest po oparzeniach, krwotokach). Używana jest także jako rozpuszczalnik lub środek rozcieńczający inne leki, np. związki potasu  i magnezu. Pomocniczo  wykorzystuje się ją w kwasicy, uszkodzeniu wątroby, w okresach rekonwalescencji. Glukoza 10 - i 20 - procentowa  jest stosowana w hipoglikemii (np. po przedawkowaniu insuliny), w niedoborze węglowodanów oraz w niedoborze energetycznym. Roztwory 40-procentowe  (osmotyczne) powodują zmniejszenie ciśnienia wewnątrzczaszkowego, działają alkalizująco i diuretycznie, natomiast glukoza 66-procentowa -  hiperosmotycznie.

Węglowodany nieprzyswajalne

Błonnik pokarmowy ( włókno pokarmowe) to roślinne wielocukry ( celuloza, hemiceluloza, pektyny) i ligniny oporne na działanie enzymów trawiennych przewodu pokarmowego. W jego skład wchodzą także β-glukany, agar, woski, gumy, śluzy roślinne. Towarzyszą mu  elementy związane ze ścianą komórki roślinnej m.in. : białka, glukozydy, sterole roślinne, krzemiany.

Błonnik  nierozpuszczalny w wodzie spełnia wiele różnorodnych funkcji:

-pobudza funkcje żucia, wydzielania śliny działającej ochronnie na zęby,
-wiążąc wodę, zwiększa objętość treści pokarmowej w jelicie cienkim,
-buforuje nadmiar kwasu solnego w organizmie,
-wpływa na wydzielanie hormonów przewodu pokarmowego ( gastryny),
-wpływa na zwiększone wydzielanie soków trawiennych,
-pobudza ukrwienie jelit,
-wpływa na perystaltykę jelita grubego,
-chroni przed żylakami odbytu, polipami, uchyłkowatością jelit, zaparciami, chorobą nowotworową,
-zmniejsza wartość energetyczną diety,
-daje uczucie sytości.

Błonnik rozpuszczalny w wodzie ( gumy, śluzy roślinne, niektóre hemicelulozy, pektyny), w dużych ilościach występuje w suchych nasionach roślin strączkowych niektórych warzywach, owocach. Cukier ten wywiera dobroczynny wpływ na organizm człowieka :

- rozluźnia masy kałowe,
- ma zdolność wychwytywania toksyn bakteryjnych, jonów metali ciężkich, zapobiega ich wchłanianiu przez jelito (działa więc odtruwająco),
-jest skuteczny w leczeniu biegunek ( tworzy żele o dużej lepkości, zwiększa gęstość treści pokarmowej, spowalnia pasaż),
-zwalnia wchłanianie glukozy,
-przyspiesza wydalanie cholesterolu i tłuszczów z kałem,
-wiąże duże ilości kwasów żółciowych,
-opóźnia wchłanianie triglicerydów.

Żywienie oparte na oczyszczonych, przetworzonych produktach zwykle jest bogatoenergetyczne    (sprzyjające otyłości i innym chorobom). Natomiast zbyt duża ilość błonnika w diecie powoduje podrażnienie jelit, biegunkę, upośledzenie wchłaniania innych składników pokarmowych np. tłuszczu, witamin ( zwłaszcza rozpuszczalnych w tłuszczach), minerałów np. celuloza i pektyny zmniejszają wchłanianie wapnia; lignina, hemicelulozy i pektyny zaburzają wchłanianie żelaza. Nadmierne spożycie błonnika jest niewskazane w niektórych chorobach – układu kostnego, zapaleniu żołądka, trzustki, dróg żółciowych, jelit, niedokrwistości.

Włókno pokarmowe może także wchodzić w interakcje z substancjami leczniczymi np. ogranicza wchłanianie preparatów naparstnicy, trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych. Wydając pacjentowi w/w leki lub błonnik w postaci proszku czy tabletek warto powiedzieć pacjentowi  o przestrzeganiu kliku ważnych zasad. Należy:

-unikać zażywania leków, które mogą wchodzić w interakcje z błonnikiem w trakcie, tuż przed i tuż po posiłkach,
-nie spożywać produktów bogatoresztkowych przez co najmniej 2 godziny przed i 1 godzinę po przyjęciu leków,
-jeżeli lek powinien być stosowany w trakcie posiłku, tuż przed lub po nim, należy komponować menu w ten sposób, aby znalazły się w nim produkty ubogie w włókno pokarmowe,
- kontrolować dzienne spożycie błonnika.