Rośliny przyprawowe stosujemy najczęściej w stanie świeżym lub po ich wysuszeniu. Świeże są bardziej wartościowe niż suszone, zawierają bowiem witaminy i pełny skład olejków. Obecnie powszechną metodą stosowaną do przechowywania świeżych ziół jest ich zamrażanie. Niezależnie od tego możemy je konserwować w olejach, octach lub poprzez solenie. W zależności od potrzeb można sporządzać z nich wyciągi wodne i alkoholowe, także z miodem oraz maceraty.

Wykorzystanie ziół w kuchni określa przede wszystkim nasz indywidualny smak, chociaż wykształciły się już pewne nawyki, pochodzące z doświadczeń kucharzy minionych wieków. Wiedzieli oni bowiem, jaka przyprawa ze względów zdrowotnych jest najkorzystniejszym uzupełnieniem potraw tłustych i zawierających znaczne ilości białka. Jako przykład można tu wymienić stosowanie bazylii do farszu mięsnego, pieprzycy do zimnego mięsa, czosnku do pieczeni jagnięcej, majeranku czy też tymianku do tłustych potraw, kopru do ryb i twarogu, lebiodki do pizzy, estragonu do zdobienia zielonej sałaty itd.

Dla smaku, dla zdrowia

Przyprawy w dużym stopniu wpływają na poprawienie walorów smakowo-zapachowych potraw, ale również wykazują działanie lecznicze, polegające na wspomaganiu przyswajania składników pokarmowych (pobudzają apetyt, ułatwiają trawienie, regulują ciśnienie). Niekiedy nawet niewielki dodatek ziół może zwiększyć intensywność lub też zmienić smak potrawy. Właściwe zastosowanie przypraw wymaga ich dobrej znajomości. Aby gotowanie oprócz przyjemności służyło jednocześnie zdrowiu, w każdym gospodarstwie domowym powinno stosować się przyprawy ziołowe.

Zanim jednak sięgniemy po zioła, musimy je poznać pod względem intensywności smaku, zapachu, możliwości ich mieszania oraz doboru do wybranych dań. W zasadzie jednak każdą roślinę przyprawową stosuje się do większości potraw, obojętnie czy są to sosy, zupy, sałatki czy dodatki do mięs i ryb. Należy przy tym przestrzegać zasady, aby przyprawa nie tłumiła właściwego smaku potrawy, musi więc być odpowiednio dozowana. Nadmierna ilość przypraw może być też szkodliwa.

Przyprawa na dobre samopoczucie

Obecnie większość używek i przypraw pochodzi najczęściej z odległych krajów tropikalnych. Mianem używek określa się takie środki spożywcze, które przyjmowane są z powodu pobudzającego działania na system nerwowy, receptory smakowe czy układ trawienny. Wcześniej używki z krajów tropikalnych, takie jak np. kawa, herbata, kakao, guarana, betel i inne, określane były często jako „towary kolonialne”. W przypadku przypraw sytuacja ma się podobnie. Ich źródłem są różne części roślin. Na szczególne podkreślenie zasługuje bogactwo światowego asortymentu roślin przyprawowych, przy czym znaczna ich część jest pochodzenia egzotycznego. Nie posiadają one (podobnie jak używki) szczególnej wartości odżywczej, jednak ze względu na walory degustacyjne są uważane za niezbędne składniki potraw, a ponadto wywierają pewne działanie farmakologiczne na nasz organizm, jako czynniki regulujące procesy trawienia i przyswajania, a niektóre z nich jako środki lecznicze (antybiotyczne, przeciwskurczowe, wiatropędne, gojące, tonizujące itp.).